پایگاه تحلیلیخبری ایراسین؛ صعود بیسابقه قیمت مس در بازارهای جهانی، صنایع استراتژیک را به سمت یک بازنگری بنیادین در انتخاب متریال سوق داده است. در حالی که مس دههها به عنوان رسانای بیرقیب شناخته میشد، اکنون آلومینیوم به عنوان جایگزینی ارزانتر و سبکتر، به طور جدی در زنجیرههای تأمین خودروسازان، شرکتهای برق و تولیدکنندگان تجهیزات تهویه مطبوع نفوذ کرده؛ این مهاجرت صنعتی نه صرفاً یک تصمیم اقتصادی، بلکه یک ضرورت فنی برای بهینهسازی عملکرد محصولات مدرن است.
اصلیترین محرک این تغییر، اقتصاد سادهی نسبت قیمت است. طبق دادههای صنعتی، زمانی که نسبت قیمت مس به آلومینیوم از مرز ۳.۵ تا ۴ عبور میکند، تمایل شرکتها برای جایگزینی به شدت افزایش مییابد. با توجه به اینکه این نسبت در حال حاضر حدود ۴.۲ است، صرفه اقتصادی جایگزینی قطعی شده است. از منظر فنی، تولیدکنندگان با یک بدهبستان (Trade-off) مواجهاند؛ آلومینیوم تنها ۶۱ درصد رسانایی مس را دارد، اما در مقابل، یکچهارم قیمت و ۳.۳ برابر وزن کمتری دارد. این تفاوت در وزن، دقیقاً همان نقطهای است که صنایع پیشرفته به آن تکیه کردهاند.
وزن کمتر، پیمایش بیشتر
در صنعت خودروسازی، بهویژه خودروهای برقی (EV)، هر گرم کاهش وزن به معنای افزایش برد حرکتی خودرو است. تسلا به عنوان پیشگام این مسیر، از سال ۲۰۱۹ در مدل Y و اخیراً در سایبرتراک، سیمکشی آلومینیومی را به استانداردی برای تولید تبدیل کرده است. در اروپا، فراری نیز در مدل ۲۹۶ خود با استفاده از سیمکشی آلومینیومی، موفق به کاهش ۱۵ تا ۲۰ درصدی وزن کل سیستم سیمکشی شده است که برای یک خودروی اسپرت، یک دستاورد مهندسی محسوب میشود.
شرکتهای آلمانی نیز از این قافله عقب نماندهاند؛ BMW از سال ۲۰۱۱ با مدلهای سابکامپکت آغاز کرد و اکنون در نسل ششم فناوری eDrive خود، از کابلهای آلومینیومی در سیستمهای ولتاژ بالا و پایین استفاده گستردهای میکند. در چین نیز، برندهایی نظیر آواتار، ایکسپنگ و شیائومی، جایگزینی مس با آلومینیوم را به استراتژی محوری برای مدیریت هزینهها و وزن خودروهای جدید خود تبدیل کردهاند. در مقابل، تویوتا محتاطانه در حال ارزیابی است و فولکسواگن تنها در کاربردهای خاص به این سمت حرکت میکند.
مدیریت داراییهای کهن
در بخش زیرساختهای شبکه برق، با پیشبینی نیاز به ۱۰ تریلیون یورو سرمایهگذاری تا سال ۲۰۳۰، تقاضا برای هر دو فلز همچنان صعودی است. با این حال، تولیدکنندگان بزرگی چون «پریسمیان» ایتالیا گزارش میدهند که سهم آلومینیوم در محصولات آنها طی پنج سال اخیر ۳ درصد افزایش یافته و به ۴۰ درصد رسیده است. راهکار شبکه توزیع برق «انرجکس» در استرالیا قابل توجه است؛ این شرکت استراتژی «جایگزینی در پایان عمر» را پیادهسازی میکند. یعنی به محض فرسودگی داراییهای مسی در شبکه ۲۱۰ هزار کیلومتری، آلومینیوم بدون تردید جایگزین مس میشود.
در بخش HVAC (گرمایش و تهویه مطبوع)، جایگزینی کویلهای مسی با آلومینیومی فراتر از صرفهجویی در هزینه است. شرکت «کریر گلوبال» از سال ۲۰۲۳ برای مدلهای ساحلی خود به فناوری کویل آلومینیومی روی آورده است تا مقاومت در برابر خوردگی محیطی را بهبود بخشد؛ همچنین تولیدکنندگان پیشرو نظیر «دایکین» ژاپن و «لنوکس» آمریکا، توسعه فناوری جایگزینی کویلها را به عنوان بخشی از استراتژی کاهش هزینههای تولید گزارش کردهاند.
مهاجرت از مس به آلومینیوم نشاندهنده یک تغییر پارادایم در تفکر مهندسی است. در دنیایی که کارایی انرژی و کاهش وزن به اولویتهای اصلی تولید تبدیل شدهاند، استفاده از متریال «به اندازه کافی خوب» به جای متریال «بهترین»، راهبرد برنده شرکتهای صنعتی است. انتظار میرود با تداوم فشارهای قیمتی، سهم آلومینیوم در سبد مواد مصرفی صنایع استراتژیک، رشدی پیوسته و تدریجی را تجربه کند.
نظر شما