پایگاه تحلیلی خبری ایراسین؛ آینده صنعت فولاد بیش از گذشته به توانایی بنگاه‌ها در استفاده از دانش، توسعه فناوری و پاسخ‌گویی به محدودیت‌های تولید وابسته شده است. فولادسازان برای ادامه مسیر توسعه باید بتوانند روش‌های تولید را بهبود دهند؛ مصرف منابع را مدیریت کنند و راهکارهای فناورانه را از مرحله پژوهش به محیط واقعی کارخانه برسانند. در چنین شرایطی، ارتباط میان دانشگاه و صنعت اهمیتی راهبردی پیدا می‌کند.
بیست‌وهشتمین سمپوزیوم فولاد کشور که پنجم تا هفتم آبان‌ماه در اصفهان برگزار می‌شود؛ با محوریت هم‌افزایی اکوسیستم علمی و صنعتی برای شتاب‌دهی به تولید فولاد سبز، فرصتی برای بررسی این مسئله فراهم می‌کند. حضور گروه فولاد مبارکه و شرکت‌های زیرمجموعه آن نیز این پرسش را مطرح می‌کند که چگونه می‌توان ظرفیت‌های پژوهشی را به بخشی مؤثر از فرایند توسعه صنعتی تبدیل کرد.
در چنین فضایی، پژوهش زمانی برای صنعت ارزش اقتصادی پیدا می‌کند که بتواند مسئله‌ای واقعی را حل کند. بهبود راندمان تجهیزات، کاهش مصرف انرژی، بازیابی مواد قابل استفاده، کنترل آلایندگی و توسعه روش‌های نوین تولید، از جمله حوزه‌هایی هستند که می‌توانند محل تلاقی تحقیقات دانشگاهی و نیازهای کارخانه باشند. تبدیل ایده‌های پژوهشی به راهکارهای صنعتی نیز به ارزیابی فنی، سنجش هزینه‌ها و بررسی امکان اجرای آن‌ها در مقیاس تولید نیاز دارد. محور اصلی سمپوزیوم فولاد ۱۴۰۵ «هم‌افزایی اکوسیستم علمی ـ صنعتی برای شتاب‌دهی تولید فولاد سبز»، از همین منظر اهمیت پیدا می‌کند. دانشگاه‌ها ظرفیت پژوهشی را فراهم می‌کنند، شرکت‌های دانش‌بنیان در توسعه راهکارهای فناورانه نقش دارند و بنگاه‌های صنعتی امکان ارزیابی و به‌کارگیری این راهکارها را در محیط واقعی تولید فراهم می‌کنند.
توسعه فناوری با پیوند دانشگاه و صنعت
ارتباط دانشگاه و صنعت زمانی به نتیجه می‌رسد که همکاری از سطح تبادل اطلاعات و ارائه دستاوردهای علمی فراتر برود. بسیاری از مسائل کارخانه‌ها در شرایط واقعی تولید شکل می‌گیرند و برای حل آن‌ها باید محدودیت‌های فنی، هزینه‌های اجرایی و الزامات بهره‌برداری را هم‌زمان در نظر گرفت. در مقابل، دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی می‌توانند با تکیه بر روش‌های علمی و ظرفیت تخصصی خود، راهکارهایی برای بررسی و رفع این مسائل ارائه دهند.
سمپوزیوم‌های تخصصی امکان مواجهه مستقیم پژوهشگران با مسائل صنعت را فراهم می‌کنند. این موضوع برای صنعت فولاد ایران اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا توسعه فناوری باید با توجه به محدودیت‌های زیرساختی، هزینه‌های تولید و شرایط عملیاتی هر بنگاه دنبال شود. راهکاری که در یک کارخانه یا کشور نتیجه مطلوبی داشته؛ لزوما بدون تغییر در محیطی دیگر قابل اجرا نیست.
با این حال، تبدیل دانش به راهکار صنعتی تنها به همکاری پژوهشی محدود نمی‌شود و به ارتباط با تامین‌کنندگان تجهیزات، ارائه‌دهندگان خدمات تخصصی و مجموعه‌هایی نیاز دارد که امکان اجرای فناوری‌های جدید را فراهم می‌کنند. نمایشگاه بین‌المللی فولاد می‌تواند بستری برای شکل‌گیری چنین ارتباطی باشد.
پیوند فناوری با نیاز بازار در نمایشگاه فولاد
نمایشگاه بین‌المللی فولاد با گردهم‌آوردن تولیدکنندگان، تامین‌کنندگان مواد اولیه، سازندگان تجهیزات، ارائه‌دهندگان خدمات فنی و مهندسی و شرکت‌های دانش‌بنیان، امکان شناسایی راهکارهای فناورانه و بررسی ظرفیت‌های همکاری در زنجیره فولاد را فراهم می‌کند. این تعامل می‌تواند به آشنایی با فناوری‌های جدید و شناسایی ظرفیت‌های موجود برای بهبود فرایندهای صنعتی کمک کند.
توسعه فناوری در صنعت فولاد به طراحی یک روش تولید جدید محدود نمی‌شود. کیفیت تجهیزات، دسترسی به قطعات و مواد مصرفی، قابلیت اطمینان سامانه‌های کنترلی و توان نگهداری و تعمیرات نیز بر عملکرد خطوط تولید اثر می‌گذارند. ازاین‌رو، تعامل با تامین‌کنندگان و شرکت‌های فناور می‌تواند به شناسایی راهکارهای متناسب با نیاز کارخانه‌ها و بررسی ظرفیت‌های موجود برای ارتقا بهره‌وری کمک کند.
فولاد مبارکه و ضرورت پیوند تولید با فناوری
حضور گروه فولاد مبارکه و شرکت‌های زیرمجموعه در سمپوزیوم و نمایشگاه بین‌المللی فولاد ۱۴۰۵ را می‌توان در چارچوب نیاز صنعت به تقویت ارتباط میان تولید، پژوهش و توسعه فناوری بررسی کرد. برای چنین مجموعه‌ای، تعامل علمی زمانی بیشترین ارزش را ایجاد می‌کند که از دل نیازهای واقعی خطوط تولید شکل بگیرد. تعریف مسائل مشخص، همکاری با گروه‌های پژوهشی مرتبط و ارزیابی فناوری‌های پیشنهادی می‌تواند مسیر تبدیل دانش به ارزش اقتصادی را هموار کند. در این چارچوب، پژوهش به یکی از ابزارهای بهبود عملکرد، کاهش اتلاف منابع و افزایش توان رقابتی بنگاه تبدیل می‌شود.
از سوی دیگر، حرکت به سمت فولاد سبز به راهکارهایی نیاز دارد که هم‌زمان از نظر فنی قابل اتکا و از نظر اقتصادی توجیه‌پذیر باشند. ارتباط با مراکز علمی و شرکت‌های فناور می‌تواند زمینه بررسی گزینه‌های تازه برای مدیریت مصرف انرژی، بهبود فرایندها و کاهش آثار زیست‌محیطی تولید را فراهم کند.
آنچه پس از سمپوزیوم و نمایشگاه باقی می‌ماند
سمپوزیوم فولاد ۱۴۰۵ در اصفهان فرصتی برای گردهمایی جامعه علمی و فعالان صنعتی در مقطعی فراهم می‌کند که توسعه فناوری و الزامات تولید پایدار در تصمیم‌های راهبردی صنعت فولاد اهمیت فزاینده‌ای یافته‌اند. با این حال، اهمیت چنین رویدادی را باید در ظرفیت آن برای شکل‌دادن به همکاری‌هایی سنجید که مسائل واقعی تولید را هدف بگیرند و به راهکارهای قابل اجرا برسند.
برای فولاد مبارکه و دیگر بنگاه‌های بزرگ این صنعت، بهره‌گیری از چنین فرصت‌هایی می‌تواند به تقویت ارتباط با زیست‌بوم علمی کشور و توسعه همکاری‌های فناورانه کمک کند. هرچه نیازهای صنعتی دقیق‌تر تعریف شوند و ارتباط میان پژوهشگران، سازندگان تجهیزات و بهره‌برداران استمرار بیشتری پیدا کند؛ امکان تبدیل ایده‌های علمی به راهکارهای عملیاتی نیز افزایش می‌یابد.
در نهایت، نقش سمپوزیوم و نمایشگاه فولاد ۱۴۰۵ در مسیر توسعه پایدار، به ظرفیت آن‌ها برای ایجاد همکاری‌های ماندگار میان دانشگاه و صنعت وابسته است. این همکاری‌ها می‌توانند فاصله میان دانش علمی و نیازهای صنعتی را کاهش دهند و زمینه حرکت مؤثرتر صنعت فولاد ایران به سمت تولید سبز را فراهم کنند.
نظر شما