پایگاه تحلیلی خبری ایراسین؛ افزایش تنشهای نظامی در خاورمیانه و اختلال در عبور و مرور نفتکشها از تنگه هرمز، بازار جهانی سوخت جت را وارد مرحلهای بیسابقه کرده است؛ بحرانی که به گفته معاملهگران و تحلیلگران، مسیرهای سنتی تجارت سوخت هواپیما را از «باتونروژ» آمریکا تا «ملبورن» استرالیا تغییر داده و هزینههای حملونقل هوایی را به شدت افزایش داده است.
بر اساس گزارش رویترز، بسته شدن عملی تنگه هرمز در پی جنگ، جریان روزانه حدود ۴۰۰ هزار بشکه سوخت جت و فرآوردههای مرتبط را مختل کرده است. این مسیر یکی از حیاتیترین گذرگاههای انرژی جهان به شمار میرود و حدود یکپنجم تجارت جهانی نفت و فرآوردههای نفتی از آن عبور میکند. در نتیجه این اختلال، قیمت سوخت جت در اروپا و آسیا جهش شدیدی داشته است. قیمتها در برخی بازارها از مرز ۲۰۰ دلار برای هر بشکه عبور کرده و در سنگاپور رکوردهای تاریخی ثبت شده است.
تغییر مسیر تجارت جهانی سوخت
اختلال در عرضه خاورمیانه باعث شده پالایشگاهها و معاملهگران جهانی به مسیرهای جایگزین روی بیاورند. اکنون محمولههای سوخت جت از مناطق بسیار دورتر، از جمله:لوئیزیانا و باتونروژ آمریکا، نیجریه، هند، شمال شرق آسیا به سمت اروپا و اقیانوسیه ارسال میشوند.
در یکی از نمونههای کمسابقه، نفتکشهایی حامل سوخت هواپیما مسیر طولانی خلیج مکزیک تا ملبورن استرالیا را طی میکنند؛ اتفاقی که پیش از بحران تقریباً غیر اقتصادی تلقی میشد.
به گفته تحلیلگران، شرکتهای هواپیمایی تاکنون توانستهاند بخشی از افزایش هزینه سوخت را به مسافران منتقل کنند، اما ادامه بحران میتواند سودآوری صنعت هوانوردی را تهدید کند. برآوردها نشان میدهد هزینه اضافی سوخت برای ایرلاینها در سال ۲۰۲۶ ممکن است به حدود ۱۴ میلیارد دلار برسد. همزمان، افزایش قیمت بلیت هواپیما در بسیاری از مسیرهای بینالمللی آغاز شده و برخی شرکتها ظرفیت پروازهای خود را کاهش دادهاند.
کاهش ذخایر سوخت در اروپا و آسیا
گزارشها نشان میدهد ذخایر سوخت جت در مراکز کلیدی ذخیرهسازی اروپا، بهویژه منطقه آمستردام–روتردام–آنتورپ (ARA)، و همچنین سنگاپور رو به کاهش است. آژانس بینالمللی انرژی (IEA) هشدار داده در صورت تداوم بحران، اروپا ممکن است از ماه ژوئن با کمبود واقعی سوخت هواپیما مواجه شود. در آسیا نیز هزینه حمل دریایی و بیمه نفتکشها به شدت افزایش یافته و برخی مسیرهای آربیتراژ تجاری عملاً صرفه اقتصادی خود را از دست دادهاند.
همزمان با ادامه درگیریها ودر خاورمیانه ، قیمت نفت خام نیز نوسان شدیدی را تجربه میکند. بهای نفت برنت بار دیگر به نزدیکی ۹۷ دلار در هر بشکه رسیده و معاملهگران نسبت به امنیت مسیرهای انرژی در خلیج فارس نگران هستند. برخی تحلیلگران هشدار میدهند اگر محدودیتهای تردد در تنگه هرمز تا نیمه دوم سال ادامه یابد، قیمت سوخت جت میتواند به بیش از ۳۰۰ دلار در هر بشکه برسد؛ سطحی که احتمال اختلال جدی در صنعت جهانی هوانوردی را افزایش میدهد.
در حالی که کشورهای واردکننده انرژی با فشار تورمی و افزایش هزینه حملونقل مواجه شدهاند، برخی صادرکنندگان نفت و فرآوردهها مانند برونئی، آرژانتین و عمان از افزایش قیمتها سود بردهاند و صادرات خود را افزایش دادهاند. در مقابل، اقتصادهای وابسته به واردات انرژی در آسیا و اروپا بیشترین آسیب را از جهش قیمت سوخت متحمل شدهاند و نگرانیها درباره رکود تورمی در حال افزایش است.
نظر شما