پایگاه تحلیلی خبری ایراسین؛ پنل تخصصی «تأمین مالی در زنجیره فولاد؛ ضرورت‌ها و راهکارها» روز چهارشنبه، ۶ آبان‌ماه ۱۴۰۵، هم‌زمان با دومین روز نمایشگاه بین‌المللی فولاد اصفهان برگزار شد. این نشست با محوریت بررسی چالش‌های تأمین مالی صنعت فولاد، شناسایی ظرفیت‌های بازار سرمایه و تبیین راهکارهای تأمین منابع مالی موردنیاز برای توسعه این صنعت برگزار شد.

در این پنل نعمت‌الله شهبازی، مدیرعامل گروه مالی فولاد مبارکه، محمدامین قهرمانی، سرپرست معاونت ناشران و اعضای شرکت بورس اوراق بهادار تهران، میلاد قاسمی مدیرعامل کارگزاری باهنر و حمیدرضا رحیم‌آف، مدیرعامل شرکت سبدگردان آتیه توکا حضور داشتند.

در این نشست راهکارهای تقویت تأمین مالی در زنجیره ارزش فولاد و ظرفیت‌های موجود در بازار سرمایه برای پشتیبانی از نیازهای مالی شرکت‌های فعال در این صنعت مورد بررسی قرار گرفت. شهبازی و رحیم‌آف نیز در تشریح راهکارها و ابزارهای قابل استفاده برای تأمین مالی زنجیره فولاد نقش داشتند و قهرمانی ظرفیت‌های بورس و فرابورس را برای توسعه ابزارهای تأمین مالی این صنعت تبیین کردند.

ضرورت بهره‌گیری از ابزارهای نوین بازار سرمایه برای تأمین مالی زنجیره فولاد

نعمت‌الله شهبازی، مدیرعامل گروه مالی فولاد مبارکه، در پنل تخصصی «تأمین مالی در زنجیره فولاد؛ ضرورت‌ها و راهکارها» با تأکید بر ضرورت به‌روزرسانی دانش مالی بنگاه‌های تولیدی اظهار کرد: با افزایش هزینه‌های سرمایه‌گذاری، تأمین مواد اولیه و اجرای پروژه‌های صنعتی، دیگر نمی‌توان تنها به شبکه بانکی برای تأمین منابع مالی متکی بود؛ بلکه بنگاه‌ها باید با شناخت ظرفیت‌های موجود، از مجموعه ابزارهای تأمین مالی در بازار پول و سرمایه متناسب با نیازها و شرایط خود استفاده کنند.

مدیرعامل گروه مالی فولاد مبارکه با بیان اینکه افزایش هزینه‌های سرمایه‌گذاری و تأمین مواد اولیه، نیاز واحدهای تولیدی و پروژه‌های صنعتی به منابع مالی را بیش از گذشته کرده است، تصریح کرد: تأمین مالی، هم برای اجرای پروژه‌های جدید و هم برای تأمین سرمایه مورد نیاز بنگاه‌ها اهمیت دارد. در چنین شرایطی، بهره‌گیری از روش‌های متنوع تأمین مالی و انتخاب ابزار متناسب با نیاز هر مجموعه، ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است.

شهبازی ادامه داد: همان‌طور که یک واحد تولیدی برای حفظ رقابت‌پذیری باید خطوط تولید و فناوری‌های خود را به‌روز کند و از فناوری‌های مناسب و کارآمد بهره بگیرد، در حوزه مالی نیز باید دانش، ابزارها و روش‌های تأمین مالی متناسب با تحولات روز توسعه یابد. خوشبختانه این رویکرد در گروه فولاد مبارکه مورد توجه قرار گرفته و با پیگیری‌های معاونت مالی و اقتصادی گروه، اقدامات مناسبی برای هوشمندسازی مدیریت مالی و استفاده از ظرفیت‌های جدید این حوزه در حال انجام است.

وی شکل‌گیری و توسعه گروه مالی فولاد مبارکه را یکی از اقدامات مهم در این مسیر دانست و گفت: در سال‌های گذشته اقدامات ارزشمندی در حوزه مالی و بازار سرمایه انجام شده است و امسال نیز گروه مالی فولاد مبارکه با گستره فعالیت بیشتر، نقش پررنگ‌تری در حوزه بازار سرمایه و تأمین مالی مجموعه ایفا خواهد کرد.

پایان اتکای انحصاری به شبکه بانکی در تأمین مالی

مدیرعامل گروه مالی فولاد مبارکه با تأکید بر ضرورت تنوع‌بخشی به روش‌های تأمین مالی خاطرنشان کرد: امروز بنگاه‌های تولیدی و پروژه‌های صنعتی برای تأمین منابع مورد نیاز خود باید از جعبه‌ابزار تأمین مالی استفاده کنند. دوره‌ای که در آن تأمین مالی عمدتاً از یک مسیر و با مراجعه به شبکه بانکی دنبال می‌شد، پاسخگوی تمام نیازهای امروز صنعت نیست.

شهبازی افزود: در عین حال، نقش شبکه بانکی در تأمین مالی اقتصاد همچنان مهم است و باید از ظرفیت‌های آن استفاده کرد؛ اما محدودیت‌های موجود در نظام بانکی و افزایش نیازهای مالی واحدهای تولیدی ایجاب می‌کند که بنگاه‌ها، بازار سرمایه را نیز به‌عنوان یکی از مسیرهای اصلی تأمین مالی مورد توجه قرار دهند. خوشبختانه طی سال‌های گذشته، شرکت‌های تولیدی گام‌های مناسبی در این زمینه برداشته‌اند و گروه فولاد مبارکه نیز در مسیر توسعه ابزارهای تأمین مالی از طریق بازار سرمایه اقدامات قابل توجهی داشته است.

وی با اشاره به تنوع ابزارهای موجود در بازار سرمایه بیان کرد: انتخاب روش تأمین مالی باید با بررسی دقیق نیازهای بنگاه، شرایط پروژه، هزینه تأمین مالی، دوره بازپرداخت و الزامات اجرایی انجام شود. این موضوع از جمله مسئولیت‌های مهم واحدهای مالی شرکت‌هاست که با بهره‌گیری از نظر کارشناسان و مشاوران تخصصی، ابزار مناسب را از میان گزینه‌های موجود انتخاب کنند.

شهبازی با اشاره به برخی از این ابزارها گفت: انتشار انواع اوراق بدهی، اوراق صکوک، اوراق سلف، افزایش سرمایه از طریق بازار سرمایه و عرضه اولیه سهام شرکت‌ها از جمله روش‌هایی هستند که می‌توانند در تأمین منابع مالی مورد نیاز بنگاه‌های اقتصادی نقش داشته باشند.

عرضه اولیه و صندوق‌های پروژه؛ مسیرهای مکمل تأمین مالی صنعت

مدیرعامل گروه مالی فولاد مبارکه با تشریح ظرفیت عرضه سهام شرکت‌ها در بازار سرمایه اظهار کرد: یکی از روش‌های تأمین مالی، پذیرش شرکت‌ها در بورس و عرضه اولیه سهام آنهاست. در این فرآیند، با عرضه سهام و ورود سرمایه‌گذاران جدید، امکان افزایش سرمایه و تأمین منابع مورد نیاز شرکت فراهم می‌شود. البته باید میان عرضه سهام موجود سهامداران و افزایش سرمایه از محل آورده‌های جدید تمایز قائل شد؛ زیرا تأمین مستقیم منابع مالی برای شرکت، به ساختار و شیوه عرضه سهام بستگی دارد.

وی افزود: علاوه بر این روش، شرکت‌های پروژه‌محور نیز می‌توانند با بررسی شرایط و برخورداری از الزامات لازم، از ظرفیت تأمین مالی مبتنی بر پروژه استفاده کنند. صندوق‌های پروژه، صندوق‌های زمین و ساختمان و سایر صندوق‌های سرمایه‌گذاری از جمله ابزارهایی هستند که می‌توانند زمینه مشارکت سرمایه‌گذاران در تأمین مالی پروژه‌های صنعتی و تولیدی را فراهم کنند.

شهبازی با تأکید بر اهمیت تأمین مالی بلندمدت برای اجرای طرح‌های توسعه‌ای تصریح کرد: یکی از چالش‌های بنگاه‌های تولیدی، تأمین سرمایه ثابت مورد نیاز برای اجرای پروژه‌هاست. در شرایطی که دریافت منابع بلندمدت از شبکه بانکی با محدودیت‌هایی همراه است، ابزارهای بازار سرمایه می‌توانند امکان دسترسی به منابع مالی با دوره‌های بازپرداخت متناسب با ماهیت پروژه را فراهم کنند.

وی ادامه داد: برای مثال، در برخی روش‌های تأمین مالی بازار سرمایه، امکان طراحی دوره‌های بازپرداخت چندساله، حتی در افق‌هایی حدود چهار سال، وجود دارد. این ویژگی می‌تواند به بنگاه تولیدی کمک کند تا پروژه خود را اجرا کند و پس از بهره‌برداری و ایجاد جریان درآمدی، بازپرداخت اصل و سود منابع تأمین‌شده را مطابق شرایط ابزار انتخابی انجام دهد.

تأمین مالی بدون ضامن با اتکا به رتبه اعتباری

مدیرعامل گروه مالی فولاد مبارکه با اشاره به تجربه‌های اخیر این گروه در استفاده از ابزارهای بازار سرمایه خاطرنشان کرد: در کنار اقدامات معاونت مالی و اقتصادی فولاد مبارکه برای تأمین مالی و انتشار اوراق در مقیاس‌های بزرگ، شرکت‌های زیرمجموعه نیز می‌توانند از ظرفیت‌های بازار سرمایه بهره‌مند شوند.

شهبازی با اشاره به دریافت مجوز انتشار اوراق از سوی شرکت نسوز آذر گفت: بر اساس اطلاعات مطرح‌شده، این شرکت توانست مجوز انتشار اوراق به ارزش ۱۵۰ میلیارد تومان را دریافت کند. یکی از نکات مهم در این تجربه، امکان انتشار اوراق بدون استفاده از رکن ضامن و با اتکا به رتبه اعتباری شرکت بود.

وی افزود: این موضوع نشان می‌دهد که رتبه‌بندی اعتباری می‌تواند به یکی از ظرفیت‌های مؤثر برای تسهیل تأمین مالی بنگاه‌ها تبدیل شود. شرکت‌هایی که از وضعیت اعتباری مناسبی برخوردارند، با طی مراحل ارزیابی و رعایت ضوابط مربوطه، می‌توانند از رتبه اعتباری خود در ساختار انتشار اوراق استفاده کنند و در صورت احراز شرایط لازم، بدون نیاز به رکن ضامن به تأمین مالی دست یابند.

شهبازی تصریح کرد: استفاده از رتبه اعتباری، علاوه بر تسهیل فرآیند تأمین مالی، می‌تواند با کاهش هزینه‌ها و محدودیت‌های مرتبط با ضمانت، به بهبود شرایط تأمین منابع مالی شرکت‌ها کمک کند. بنابراین، بنگاه‌های اقتصادی باید اعتبارسنجی و ارتقای وضعیت اعتباری خود را به‌عنوان بخشی از برنامه توسعه مالی‌شان جدی بگیرند.

ضرورت توسعه دانش مالی در تمام زنجیره فولاد

مدیرعامل گروه مالی فولاد مبارکه در پایان با تأکید بر اینکه استفاده از ابزارهای بازار سرمایه نباید به شرکت اصلی محدود شود، اظهار کرد: بهره‌گیری از این ظرفیت‌ها تنها مختص فولاد مبارکه نیست؛ بلکه شرکت‌های زیرمجموعه، بنگاه‌های فعال در زنجیره فولاد، شرکت‌های معدنی و سایر مجموعه‌های حاضر در این صنعت نیز می‌توانند متناسب با ظرفیت‌ها، نیازهای مالی و ضوابط سازمان بورس و اوراق بهادار، از ابزارهای موجود استفاده کنند.

وی خاطرنشان کرد: انتظار می‌رود واحدهای مالی بنگاه‌ها همان‌طور که در حوزه فناوری تولید و توسعه خطوط صنعتی به‌روز می‌شوند، در زمینه دانش مالی، روش‌های تأمین منابع و ابزارهای نوین بازار سرمایه نیز دانش خود را ارتقا دهند. انتخاب هوشمندانه ابزار تأمین مالی می‌تواند ضمن تسهیل اجرای پروژه‌ها، به مدیریت هزینه سرمایه، توسعه ظرفیت‌های تولیدی و تقویت پایداری مالی بنگاه‌ها کمک کند.

شهبازی تأکید کرد: آینده تأمین مالی صنعت فولاد به توانایی بنگاه‌ها در شناخت و ترکیب مناسب ابزارهای مختلف وابسته است. هرچه شرکت‌های زنجیره فولاد از دانش مالی به‌روزتر و ساختار اعتباری مناسب‌تری برخوردار باشند، امکان بهره‌گیری مؤثرتر از ظرفیت‌های بازار سرمایه و تأمین منابع مورد نیاز برای توسعه صنعتی کشور افزایش خواهد یافت.