پایگاه تحلیلی خبری ایراسین؛ صنعت فولاد جهان در حال چرخش به سمت پایداری زیست‌محیطی و کاهش ردپای کربن است. در همین راستا، شرکت فولاد مبارکه اصفهان به عنوان یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان فولاد، گام استراتژیک مهمی را برای حرکت به سمت تولید فولاد سبز و تأمین انرژی پایدار برداشته است.

در ۱۰ مهرماه سال ۱۴۰۱، شرکت صنایع نیرو و انرژی پاک فولاد (صناپ) با سرمایه‌گذاری مستقیم شرکت فولاد مبارکه تأسیس گردید تا به عنوان بازوی تخصصی انرژی، ماموریت توسعه نیروگاه‌های تجدیدپذیر و تأمین برق پاک و پایدار برای مجموعه فولاد مبارکه را بر عهده بگیرد. صناپ با بهره‌گیری از دانش فنی متخصصان داخلی، تجربیات بین‌المللی و طراحی نیروگاه‌های پربازده، امروز در حال توسعه بزرگ‌ترین نیروگاه خورشیدی و در شرف احداث بزرگترین نیروگاه بادی کشور قرار دارد. تأمین برق پاک این مجموعه بر دو بازوی اصلی نیروگاه خورشیدی و نیروگاه بادی استوار است که در ادامه به بررسی تحلیلی و جزئیات هر یک پرداخته می‌شود.

نیروگاه خورشیدی آفتاب شرق

در پهنه‌ آفتاب‌گیر شرق اصفهان و در منطقه کوهپایه، صناپ در حال ترسیم یکی از پروژه‌های انرژی پاک کشور است؛ پروژه‌ای که می‌توان آن را دریایی از پنل‌های سیلیکونی نامید. نیروگاه خورشیدی آفتاب شرق در زمینی به وسعت ۱۲ کیلومتر مربع (۱۲۰۰ هکتار) گسترده شده است؛ وسعتی معادل بیش از دو هزار زمین فوتبال که پیش از این تنها کویر خاموش بود و اکنون به مزرعه تولید انرژی تبدیل می‌شود.

این پروژه با سرمایه‌گذاری ۴۰۰ میلیون دلاری، میزبانی از یک میلیون پنل خورشیدی پیشرفته را بر عهده دارد که هر یک ظرفیت تولید ۶۶۰ وات توان الکتریکی را دارند. وقتی این بوم خورشیدی به طور کامل به بار بنشیند، سالانه از انتشار یک میلیون تن گاز دی‌اکسید کربن به اتمسفر جلوگیری خواهد کرد؛ گویی ریه‌ای مصنوعی در قلب ایران برای تنفس دوباره زمین کاشته شده باشد.

اما این نیروگاه خورشیدی، مسیر بیداری خود را گام‌به‌گام می‌پیماید. از مجموع ظرفیت ۶۰۰ مگاواتی هدف‌گذاری‌شده، نخستین بخش ۱۲۰ مگاواتی آن اکنون به بهره‌برداری کامل رسیده و جریان انرژی پاک آن وارد شریان‌های شبکه برق کشور شده است. هم‌زمان، چرخ‌دنده‌های اجرایی برای بخش دوم ۱۲۰ مگاواتی در حال گردش است؛ فازی که حدود ۲۰ مگاوات از آن، هم‌اکنون در مرحله پایه‌کوبی سازه‌های فولادی در دل خاک قرار دارد.

تسخیر بادهای سرکش در دالان خواف

از پهنه‌های آفتابی مرکز ایران که فاصله بگیریم، بازوی دوم استراتژی صناپ به سمت دالان‌های بادی شرق کشور امتداد می‌یابد. در شهرستان خواف واقع در استان خراسان رضوی و در نزدیکی مرزهای شرقی، جریانی دائمی از بادهای سرکش می‌وزد؛ منطقه‌ای کلیدی در پهنه MENA (خاورمیانه و شمال آفریقا) که مطالعات نشان می‌دهد توان بادی آن به تنهایی می‌تواند یک‌سوم نیاز انرژی کشور را پاسخ دهد. صناپ برای رام کردن این انرژی سرکش، طرح نیروگاه بادی سنگان را تدوین کرده است.

نقشه این پروژه، تابلویی مدرن از ۴۰ توربین بادی را ترسیم می‌کند که هر یک توان تولید ۵ مگاوات انرژی پاک را خواهند داشت. این توربین‌ها در مساحتی ۲۷ کیلومتر مربعی (۲۷۰۰ هکتار) ؛ پهنه‌ای معادل ۴۵۰۰ زمین فوتبال ؛ به حرکت درخواهند آمد تا با سرمایه‌گذاری ۲۰۰ میلیون دلاری، ظرفیت اسمی ۲۰۰ مگاوات برق پاک را به سبد انرژی شرکت اضافه کنند. با تحقق این طرح، سالانه ۵۰۰ هزار تن دیگر از بار آلایندگی کربنی کشور کاسته خواهد شد.

نیروگاه بادی سنگان در حال حاضر در مرحله مطالعات جامع و طرح اولیه قرار دارد و هنوز وارد فاز عملیات فیزیکی و احداث نشده است. صناپ با نگاهی دقیق، در حال آماده‌سازی زیرساخت‌های کارشناسی است تا در زمان مناسب، چرخش این توربین‌ها را به واقعیت تبدیل کند.

هم‌آفرینی نور و باد در مسیر فولاد سبز

ترکیب هوشمندانه نیروگاه خورشیدی در اصفهان و نیروگاه بادی در خواف، نشان‌دهنده یک الگوی مکمل در مدیریت انرژی است؛ جایی که آفتاب سوزان روز و بادهای مداوم شب، متضمن پایداری شبکه برق صناپ خواهند بود.

مجموع این دو پروژه با ظرفیت نهایی ۸۰۰ مگاوات و کاهش سالانه ۱.۵ میلیون تن آلاینده CO2، صناپ را نه تنها به یک تأمین‌کننده برق، بلکه به پیشران اصلی تحول ساختاری در صنعت سنگین ایران تبدیل می‌کند که با حمایت و سرمایه گذاری شرکت فولاد مبارکه شکل گرفته است. سالروز تأسیس صناپ، یادآور آغاز رسمی این مسیر است؛ مسیری که در آن هر ورق فولاد تولیدشده در فولاد مبارکه، ردپای کمتری از کربن و سهم بیشتری از آینده‌ پاک این سرزمین را با خود به همراه خواهد داشت.