پایگاه تحلیلی خبری ایراسین، سال مالی ۱۴۰۴ سالی پر از فراز و نشیب و سختی برای صنعتگران بود؛ صنایع در این سال، قطعی برق از ابتدای سال، جنگ ۱۲ روزه، رکود پس از جنگ، فعال شدن مکانیزم ماشه، رکوردشکنی دلار، قطعی گاز زمستانی، رکوردشکنی تورم سمت تولید و جنگ پایان سال را تجربه کردند و آمار و ارقام اقتصاد کلان کاملا به ضرر این صنایع پیش رفت، با این حال، برخی بنگاه ها نظیر فولاد مبارکه فارغ از صدمات جنگ رمضان، توانستند سال مالی ۱۴۰۴ را با موفقیت پشت سر گذاشته و رکوردهای قدرتمندی را در تولید و صادرات به جای بگذارند.

خلق ارزش در کلیت گروه

از منظر تئوری استراتژی رقابتی، شرکتی در صنعت سنگین پیروز است که بتواند «قدرت چانه‌زنی تامین‌کنندگان» را کنترل و «حاکمیت زنجیره ارزش» را تصاحب کند. مقایسه عملکرد شرکت اصلی و تلفیقی، موفقیت در پیاده‌سازی این استراتژی را اثبات می‌کند:

• رشد درآمدها: درآمدهای عملیاتی شرکت اصلی با رشد ۲۷.۹ درصدی از ۲,۸۶۸ هزار میلیارد ریال به ۳,۶۶۸ هزار میلیارد ریال رسید. اما در سطح تلفیقی، این رقم با رشد خیره‌کننده ۴۰.۲ درصدی از ۳,۷۳۹ هزار میلیارد ریال به ۵,۲۴۳ هزار میلیارد ریال پرواز کرد. این یعنی زیرمجموعه‌ها و شرکت‌های فرعی با سرعتی به مراتب بیشتر از هسته مرکزی در حال خلق ارزش هستند.

• مهار تورم در بهای تمام شده: در شرکت اصلی، بهای تمام‌شده رشدی ۴۴.۱ درصدی داشت (که منجر به ثبات سود ناخالص در محدوده ۱,۰۶۹ هزار میلیارد ریال شد)؛ اما در گروه تلفیقی، سود ناخالص با رشد ۲۹.۵ درصدی از ۱,۳۳۷ هزار میلیارد ریال به ۱,۷۳۱ هزار میلیارد ریال جهش یافت.

• سهم سود شرکت‌های وابسته: سهم گروه از سود شرکت‌های وابسته با رشد ۱۰.۱ درصدی به ۲۱۹,۴۹۵ میلیارد ریال رسید.

• تامین پایدار نیاز داخلی: فولاد مبارکه با فروش بیش از 5053 هزار تن انواع محصولات، نیاز داخلی کشور را به طور کامل رفع کرده و این شرکت با تولید 7058 هزار تن در شرکت اصلی، رکورد جدیدی از تولید را برای خود ثبت کرده است.

• رکوردزنی در صادرات: علاوه بر تامین کامل نیاز داخل، شرکت موفق شده با صادرات ۱.۱ میلیارد دلاری، رکورد جدیدی در صادرات خود ثبت کند. این عدد معادل 1821 هزار تن انواع محصولات فولادی بوده و با صادرات محصولات سرد و پوشش دار، خلق ارزش افزوده مناسبی در سبد صادراتی فولاد مبارکه ثبت شده است.

اینجا این سوال مهم مطرح می شود؛ چرا حاشیه سود گروه تلفیقی این‌گونه قابل توجه است؟ پاسخ در «سپر دفاعی عمودی» است. فولاد مبارکه با سرمایه‌گذاری سنگین در معادن (تامین سنگ آهن و گندله) و زیرساخت‌ها (تامین انرژی و لجستیک)، سودآوری را در درون خانواده خود حفظ کرده است. تورمی که برای رقبای غیریکپارچه تبدیل به هزینه و کاهش حاشیه سود می‌شود، در اکوسیستم فولاد مبارکه از جیبی به جیب دیگر منتقل شده و در نهایت، در سود خالص تلفیقی ۱,۴۱۰ هزار میلیارد ریالی تجلی می‌یابد.

جهش ۱۳۰ درصدی جریان نقد عملیاتی

رهبران جهانی صنعت فولاد (نظیر Baowu چین و POSCO کره جنوبی) به خوبی می‌دانند که در دوران گذار اقتصادی، سود تعهدی بدون پشتوانه نقدی کافی نیست؛ بقا و سلطه در گرو وجه نقد ناشی از عملیات است. سال ۱۴۰۴ برای فولاد مبارکه، سال تولید نقدینگی بود:

• جهش تاریخی وجه نقد عملیاتی: جریان خالص ورود وجه نقد حاصل از فعالیت‌های عملیاتی در شرکت اصلی با رشد شگفت‌انگیز ۱۲۹.۷ درصدی، از ۳۹۵ هزار میلیارد ریال در سال ۱۴۰۳ به ۹۰۷ هزار میلیارد ریال در سال ۱۴۰۴ رسید! (در سطح تلفیقی نیز این رقم با رشد ۱۳۲ درصدی به ۱,۴۲۵ هزار میلیارد ریال بالغ شد).

• رشد ۸۵.۵ درصدی موجودی نقد: موجودی نقد پایان دوره شرکت اصلی از ۱۹۹ هزار میلیارد ریال به ۳۶۹ هزار میلیارد ریال (حدود ۳۷ هزار میلیارد تومان) رسید. در سطح تلفیقی، خزانه شرکت حامل ۶۰۱ هزار میلیارد ریال (حدود ۶۰ هزار میلیارد تومان) وجه نقد است.

تبدیل عملیات فروش و سودآوری به وجه نقد با این نرخ کیفیت بالای سودآوری، مدیریت بی‌نظیر سرمایه در گردش و قدرت نقدشوندگی بسیار بالای فروش محصولات شرکت در بورس کالا را نشان می‌دهد. این کوه وجه نقد، به فولاد مبارکه قدرت آتشین می‌دهد تا در زمان افت بازار، پروژه‌های توسعه‌ای خود را با قدرت تامین مالی کند؛ امتیازی که ۹۰ درصد رقبای داخلی از آن محروم‌اند.

تراز سرمایه گذاری در طرح های توسعه

یکی از الگوهای رفتاری رهبران جهانی صنعت، سرمایه‌گذاری در اوج تورم برای ایجاد خندق رقابتی عمیق‌تر است. بررسی ترازنامه نشان می‌دهد فولاد مبارکه در حال ساختن آینده‌ای غیرقابل رقابت است:

• رشد ۵۴.۳ درصدی دارایی‌های ثابت مشهود: در شرکت اصلی، دارایی‌های ثابت از ۶۸۴ هزار میلیارد ریال به ۱,۰۵۵ هزار میلیارد ریال افزایش یافته است. این جهش سنگین (پرداخت نقدی ۳۱۶ هزار میلیارد ریال بابت خرید دارایی ثابت طبق صورت جریان وجوه نقد) نشان‌دهنده پیشرفت ملموس پروژه‌های استراتژیک (مانند نیروگاه‌های خورشیدی/سیکل ترکیبی و نورد گرم ۲) است که وابستگی شرکت به شبکه سراسری انرژی را قطع کرده و بهای تمام‌شده آتی را شدیداً کاهش می‌دهد.

• تزریق خون جدید با افزایش سرمایه: سرمایه شرکت در سال ۱۴۰۴ با رشدی ۲۹ درصدی از ۱,۵۰۰ هزار میلیارد ریال به ۱,۹۳۵ هزار میلیارد ریال (۱۹۳.۵ هزار میلیارد تومان) ارتقا یافت. این تامین مالی از محل سود انباشته و اندوخته‌ها، ساختار مالی شرکت را به شدت مستحکم کرده است.

• رشد جمع حقوق مالکانه: حقوق مالکانه قابل انتساب به مالکان شرکت اصلی در گروه تلفیقی با رشد ۲۷.۴ درصدی به رقم حیرت‌انگیز ۳,۸۴۰ هزار میلیارد ریال (۳۸۴ هزار میلیارد تومان) رسیده که یک قلعه مالی بی‌نظیر در صنعت است.

سال نوسازی و تمایز آفرینی

صورت‌های مالی سال منتهی به ۲۹ اسفند ۱۴۰۴ فولاد مبارکه، سند موفقیت یک «استراتژی تهاجمی-دفاعی یکپارچه» است. اگرچه در صورت‌های مالی شرکت اصلی، تورم نهاده‌های تولید اثر خود را بر سود ناخالص گذاشته است (که در کل صنعت فولاد اجتناب‌ناپذیر بود)، اما معماری دقیق گروه و سرمایه‌گذاری‌های سالیان گذشته در زنجیره تامین باعث شد که سود خالص تلفیقی ۳۰ درصد رشد کند و سد مقاومتی مستحکمی در برابر تورم بسازد. حملات دشمن در ابتدای سال اگرچه که موجب بروز خسارتهایی در خطوط تولید و توقف موقت تولید شد اما سرعت فراتر از انتظار بازسازی و نوسازی خطوط و راه اندازی ۴۵ روزه کوره شماره ۸ نشان داد که فولاد مبارکه فارغ از حمله تجاوزکارانه دشمن، برنامه مفصلی برای نوسازی و بهسازی فرآیندهای تولید و حرکت به سمت خلق ارزش افزوده بیشتر داشته است.

از منظر استراتژیک، فولاد مبارکه اکنون در مرحله رهبری هزینه همراه با تمایز ساختاری قرار دارد. با به بار نشستن سرمایه‌گذاری‌های ۵۴ درصدی در دارایی‌های ثابت و همچنین تکیه بر کوه نقدینگی ۶۰ هزار میلیارد تومانی، این شرکت نه‌تنها سودآوری جاری سهامداران خود را تضمین کرده، بلکه فاصله‌ای دست‌نیافتنی با سایر رقبای صنعت فولاد در منطقه ایجاد نموده است. فولاد مبارکه در سال ۱۴۰۴ نشان داد که چگونه می‌توان در طوفان، به جای دیوار، آسیاب بادی ساخت.