پایگاه خبری تحلیلی ایراسین، بازارهای مالی جهان در هفته منتهی به جمعه ۱۵ اسفند (۶ مارس) تحت سلطه تشدید درگیریهای نظامی بین ایالات متحده و ایران قرار گرفتند. این بحران ژئوپلیتیکی که از هفتمین روز خود گذشت، یک بازبینی اساسی در قیمتگذاری داراییها ایجاد کرده است: افزایش شدید قیمت انرژی و حرکت سرمایه به سمت پناهگاههای امن (طلا و دلار) در برابر تضعیف بخشهای وابسته به رشد اقتصادی مانند حملونقل هوایی و فلزات صنعتی.
نفت و کالاهای انرژی
بازار نفت خام شاهد بزرگترین شوک قیمتی از زمان حمله روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲ بود. بهای معاملات آتی نفت برنت با ۲۰٪ افزایش در هفته، به ۸۶.۹۵ دلار در هر بشکه رسید، در حالی که نفت خام وست تگزاس اینترمدیت آمریکا با جهشی بیش از ۲۵٪، در محدوده ۸۳.۹۱ دلار معامله شد. تنگه هرمز، به عنوان مجرای عبور ۲۰٪ از نفت جهان، شاهد اختلال تقریباً کامل در تردد بوده و صادرات نفت ایران عملاً متوقف شده است.
قیمتهای پایه خلیج فارس که منعکسکننده مستقیم تنشهای منطقهای هستند، افزایش بیشتری را تجربه کردند. نفت خام کویت با جهشی ۱۰٪ در یک روز به ۹۲.۸۱ دلار در هر بشکه رسید و نفت موربان امارات با قیمت ۹۳.۶۳ دلار معامله شد که نشاندهنده کمبود فیزیکی محمولههای منطقهای است. عراق نیز ۱.۵ میلیون بشکه در روز از تولید خود را به دلیل محدودیتهای صادراتی از مدار خارج کرده است. سعد الکعبی، وزیر انرژی قطر، هشدار داده است که تداوم انسداد مسیرهای کشتیرانی به مدت دو تا سه هفته میتواند قیمت نفت را به ۱۵۰ دلار در هر بشکه و قیمت گاز طبیعی مایع شده را چهار برابر کند.
بازارهای سهام و بخشهای صنعتی
جوّ عدم اطمینان بر شاخصهای سهام سایه افکند. در روز ۵ مارس، میانگین صنعتی داو جونز ۱.۶۱٪ سقوط کرد و سطح ۴۸۰۰۰ واحد را از دست داد. S&P 500 با کاهش ۰.۵۶٪ و نزدک با ۰.۲۶٪ کاهش، عملکرد نسبتاً بهتری داشتند. شاخصهای اروپایی مانند FTSE ۱۰۰ و DAX حدود ۱.۵٪ کاهش یافتند. واگرایی قابل توجهی در بخشهای صنعتی مشاهده شد.
خطوط هوایی: شاخص S&P 1500 Airlines با ۳.۶٪ کاهش، ششمین روز نزولی متوالی خود را ثبت کرد. سهام یونایتد ایرلاینز بیش از ۴٪ و دلتا ایرلاینز بیش از ۳٪ سقوط کردند. افزایش شدید هزینههای سوخت و لغو پروازها به خاورمیانه، چشمانداز سودآوری این صنعت را تیره کرده است.
صنایع دفاعی: در سوی دیگر، سهام شرکتهای تسلیحاتی با استقبال سرمایهگذاران مواجه شد. در هند، شاخص Nifty India Defence به بالاترین سطح در هفت ماه گذشته رسید و طی دو جلسه معاملاتی ۶٪ رشد کرد. شرکتهایی مانند Mazagon Dock و Data Patterns به ترتیب ۹٪ و ۷٪ جهش کردند.
بازار فلزات گرانبها و صنعتی
بازار فلزات یک داستان دوگانه را روایت کرد. طلا به عنوان پناهگاه امن سنتی، به ۵,۰۹۰ دلار در هر اونس رسید و تحلیلگران J.P. Morgan این حرکت را "تثبیت سطح بالاتر" مینامند که ناشی از فروپاشی اعتماد به اوراق قرضه خزانهداری آمریکا به عنوان دارایی امن است. نقره نیز با ۰.۴۱٪ افزایش به ۸۲.۵۲ دلار رسید. با این حال، هر دو فلز در روز ۵ مارس با کاهش مواجه شدند؛ طلای نقدی ۱.۱۷٪ افت کرد و به ۵,۰۸۱ دلار رسید که عمدتاً به دلیل افزایش ۰.۵۶٪ شاخص دلار آمریکا بود.
در مقابل، فلزات صنعتی مسیر نزولی پیمودند. مس به ۵.۸۰ دلار در هر پوند کاهش یافت، زیرا چین به عنوان بزرگترین مصرفکننده، با کاهش ۸٪ تقاضا در سهماهه چهارم ۲۰۲۵ مواجه شد. مازاد عرضه ۳۰۰,۰۰۰ تنی پیشبینی شده برای سال ۲۰۲۶ نیز بر قیمتها فشار آورده است. پلاتین با سقوط ۲۷٪ از بالاترین سطح تاریخی خود در ژانویه، به ۲,۱۲۵ دلار رسید.
بازار ارز و چشمانداز سیاست پولی
شاخص دلار آمریکا که در برابر سبدی از ارزهای مهم اندازهگیری میشود، با ۰.۵۶٪ افزایش به ۹۹.۳۱۶ رسید و در مسیر ثبت بهترین عملکرد هفتگی خود از نوامبر ۲۰۲۴ (با رشد ۱.۴٪) قرار گرفت. ورود سرمایههای سرگردان به دلار، همزمان با فشار نزولی بر ارزهای وابسته به واردات انرژی مانند ین ژاپن و یورو همراه بود.
تحلیلگران TD Securities معتقدند تا زمانی که حقبیمه ریسک ژئوپلیتیکی در قیمت نفت باقی بماند، صعود دلار تداوم خواهد یافت. این موضوع محاسبات بانکهای مرکزی را پیچیده کرده است. تام بارکین، رئیس فدرال رزرو ریچموند، تأکید کرد که واکنش سیاستی به "مدتدار بودن شوک" بستگی دارد. در حالی که بازارها اکنون اولین کاهش نرخ بهره فدرال رزرو را برای سپتامبر یا اکتبر پیشبینی میکنند، برخی تحلیلها حتی از احتمال افزایش نرخ بهره توسط بانک مرکزی اروپا حکایت دارد.
نظر شما