پایگاه خبری تحلیلی ایراسین؛ محسن آقاجان، مدیرعامل شرکت توزیع و حملونقل خاورمیانه (ملکو) در گفت و گو با خبرنگار این رسانه با اشاره به اهمیت روزافزون لجستیک در اقتصاد کشور، بر لزوم توجه همزمان به ایمنی فیزیکی زیرساختها، نوسازی ناوگان و توسعه فناوریهای دیجیتال در این حوزه تأکید کرد. آقاجان با اشاره به جایگاه لجستیک در تقویم ملی اظهار کرد: اهمیت این حوزه تا حدی است که در تقویم کشور نیز به آن پرداخته شده و روز هفتم اردیبهشت به عنوان روز ایمنی لجستیک مورد توجه قرار گرفته است؛ موضوعی که نشاندهنده نقش کلیدی لجستیک در پایداری زنجیره تأمین و فعالیتهای اقتصادی است.
چالش ساز بودن زیرساختهای فرسوده و ناوگان کهنه
وی با بیان اینکه ایمنی در لجستیک را میتوان از دو زاویه بررسی کرد؛ گفت: نخستین بعد، جنبه فیزیکی ایمنی است که شامل امنیت جادهها، زیرساختها و ناوگان حملونقل میشود. در این بخش همچنان با چالشهایی مواجه هستیم و زیرساختهای کشور نیازمند سرمایهگذاری و بهبود جدی است.
آقاجان با اشاره به فرسودگی ناوگان حملونقل کشور افزود: بخش قابل توجهی از ناوگان فعال در کشور فرسوده است و این مسئله بهطور مستقیم سطح ایمنی را کاهش میدهد. ناوگان فرسوده علاوه بر اینکه میتواند سلامت کالا در فرآیند حمل را به خطر بیندازد، برای رانندگان نیز مخاطراتی ایجاد میکند و در عین حال مصرف سوخت را به شکل قابل توجهی افزایش میدهد که خود تبعات اقتصادی قابل توجهی به همراه دارد.
وی تأکید کرد: برای رفع این چالشها باید در حوزههای مختلف از جمله حملونقل جادهای، ریلی و دریایی سرمایهگذاریهای لازم انجام شود تا ضمن افزایش ایمنی، کارایی شبکه لجستیک کشور نیز ارتقا یابد.
بعد مهمتر ایمنی در عصر لجستیک دیجیتال
مدیرعامل ملکو در ادامه با اشاره به بعد دوم ایمنی در صنعت لجستیک گفت: امروزه لجستیک صرفاً به معنای جابهجایی فیزیکی کالا نیست، بلکه مدیریت دادهها و اطلاعات نیز بخش جداییناپذیر آن محسوب میشود. به همین دلیل، امنیت داده و اطلاعات در زنجیره لجستیک اهمیت بسیار بالایی پیدا کرده است.
وی با اشاره به ضرورت حرکت به سمت لجستیک دیجیتال تصریح کرد: متأسفانه هنوز بسیاری از شرکتهای فعال در حوزه حملونقل با رویکردهای سنتی فعالیت میکنند و فاصله قابل توجهی با فناوریهای نوین دارند. در حالی که استفاده از ابزارهای دیجیتال میتواند نقش مهمی در افزایش بهرهوری، شفافیت و ایمنی در این حوزه ایفا کند.
آقاجان ادامه داد: بهرهوری در لجستیک به طور مستقیم بر بهرهوری تولید اثر میگذارد؛ زیرا لجستیک بخشی از زنجیره تولید است و اگر شرکتهای لجستیکی بهرهوری پایینی داشته باشند، این موضوع بر کل زنجیره تأمین تأثیر منفی خواهد گذاشت.
فناوریهای نوین در خدمت ایمنی و کنترل ناوگان
وی با اشاره به نقش فناوریهای نوین در افزایش ایمنی در حملونقل گفت: استفاده از فناوریهایی مانند اینترنت اشیا، سامانههای ردیابی مبتنی بر GPS و سیستمهای مدیریت ناوگان امکان نظارت و کنترل دقیقتر بر فرآیند حملونقل را فراهم میکند و میتواند نقش مهمی در ارتقای ایمنی و بهرهوری داشته باشد. ترکیب توسعه زیرساختها، نوسازی ناوگان و بهکارگیری فناوریهای دیجیتال میتواند در نهایت به افزایش بهرهوری لجستیک و ارتقای عملکرد زنجیره تأمین منجر شود.
عبور از لجستیک سنتی و تمرکز بر ایمنی و پایداری
مدیرعامل ملکو با اشاره به رویکرد این شرکت در گذار از نگاه سنتی به لجستیک گفت: در این شرکت تلاش کردهایم نگاه سنتی به حملونقل را کنار بگذاریم و از فناوریهای نوین برای مدیریت بهتر عملیات استفاده کنیم. نگاه ما به حملونقل فراتر از جابهجایی ساده کالاست و موضوعاتی مانند ایمنی، پایداری و استفاده از ابزارهای دیجیتال در اولویت برنامهها قرار دارد.
انقلاب صنعتی پنجم
آقاجان در ادامه با اشاره به تحولات جهانی در حوزه فناوری و صنعت اظهار کرد: در انقلاب صنعتی چهارم تمرکز اصلی بر استفاده از فناوری برای افزایش بهرهوری و حتی جایگزینی برخی فعالیتهای انسانی بود؛ اما در انقلاب صنعتی پنجم نگاه متفاوتی شکل گرفته و هدف این است که فناوری به عنوان ابزاری در خدمت انسان قرار گیرد تا افراد بتوانند با استفاده از آن عملکرد بهتری داشته باشند و کنترل و مدیریت دقیقتری بر فرآیندها اعمال کنند. در همین راستا، شرکت ملکو تلاش کرده است در حوزه مشاورههای لجستیکی مبتنی بر مدل 4PL فعال باشد و در برنامههای پیشرو نیز توسعه خدمات 5PL را در دستور کار قرار داده است تا بتواند مدیریت کاملتری بر زنجیره تأمین ارائه دهد.
تمرکز بر حمل ترکیبی
آقاجان همچنین از توسعه حملونقل ترکیبی به عنوان یکی از برنامههای مهم شرکت یاد کرد و گفت: در سالهای اخیر بهویژه از سال گذشته و با جدیت بیشتر در سال جاری، ورود به حوزه حمل ترکیبی میان جاده و ریل در دستور کار قرار گرفته تا بتوان بخشی از چالشهای موجود در حملونقل کشور را کاهش داد.
وی در ادامه با اشاره به شرایط فعلی اقتصاد و تأثیر آن بر صنعت حملونقل گفت: برخی صنایع مادر کشور با چالشهایی مواجه شدهاند و این موضوع به صورت مستقیم بر فعالیت ناوگان حملونقل اثر گذاشته است؛ چرا که بخش قابل توجهی از بار جابهجایی کشور به این حوزهها وابسته است.
مدیرعامل ملکو با این حال به برخی فرصتهای موجود نیز اشاره کرد و گفت: در مقابل این شرایط، فعالتر شدن بخش معدن و توسعه صادرات میتواند فرصتهایی برای جابهجایی کالا ایجاد کند و بخشی از ظرفیت ناوگان را به سمت مسیرهای جدید هدایت کند.
توسعه ریل و حمل ترکیبی
آقاجان در پایان با تأکید بر نقش سیاستگذاری در بهبود عملکرد لجستیک کشور گفت: توسعه شبکه ریلی، تقویت حملونقل ترکیبی و بهرهگیری از موقعیت جغرافیایی کشور در کریدورهای ترانزیتی از جمله مسیرهای ورودی مانند سرخس، پاکستان و مرزهای غربی میتواند به کاهش هزینههای حمل برای شرکتهای تولیدی کمک کند.
وی خاطرنشان کرد: کاهش هزینههای لجستیک در نهایت به افزایش رقابتپذیری صنایع، بهبود شرایط تولید و جلوگیری از افزایش شدید قیمت برای مصرفکننده نهایی منجر خواهد شد.
نظر شما