پایگاه تحلیلی خبری ایراسین به نقل از مدیریت ارتباطات گروه فولاد مبارکه؛ «حس خوب با همکاران» این هفته را به مهندسی کارخانه اختصاص دادیم، تا در این فرصت و پای صحبت مدیر و جمعی از همکاران این مجموعه تلاشگر، با بخشی از فعالیتهایی که شاید نتیجه نهایی آنها در یک پروژه یا تجهیز دیده شود؛ اما پشت هرکدام مجموعهای از تصمیمها، تخصصها و همکاریها قرار دارد.
مهندسی کارخانه مجموعهای از تخصصهای فنی و مهندسی است که در بخشهای مختلف چرخه شکلگیری و تحقق پروژهها و سرمایهگذاریهای صنعتی فولاد مبارکه نقشآفرینی میکند؛ از شناخت نیاز و مطالعات امکانسنجی، طراحی و تهیه اسناد فنی تا بهرهگیری از خدمات مشاوران، جانمایی و نقشهبرداری، مستندسازی اطلاعات فنی و پشتیبانی از تصمیمات مهندسی. نقطه مشترک این فعالیتهای متنوع، تبدیل نیازهای واقعی کارخانه به راهکارهایی قابلاجرا و ارزشآفرین برای تولید و توسعه است.
مهندسی؛ جایی برای ترسیم آینده کارخانه
تصویر آینده کارخانه، پیش از آنکه در خطوط تولید دیده شود، در مهندسی کارخانه ترسیم میشود. بسیاری از پروژهها، تغییرات تجهیزاتی و بهبودهای فنی که امروز در نواحی تولیدی فولاد مبارکه به بهرهبرداری میرسند، مسیری از شناخت نیاز و تعریف مسئله تا مطالعات امکانسنجی، بررسی گزینهها، انتخاب راهکار، طراحی و محاسبات مهندسی، برآورد، تهیه اسناد فنی و تعامل با مشاوران و پیمانکاران را طی کردهاند.
نقش مهندسی کارخانه به طراحی و تحقق پروژهها محدود نیست. شناخت صحیح نیازهای تولید و توسعه، انتخاب تکنولوژی متناسب با شرایط کارخانه، استفاده از دانش و تجربه انباشته سازمان و توجه به الزامات اقتصادی، فنی، عملیاتی و زیستمحیطی، از عوامل مؤثر در افزایش اثربخشی سرمایهگذاریهای صنعتی هستند.
تحقق این مأموریت نیز حاصل فعالیت یک تخصص یا یک فرد نیست. از طراحی پروژهها و مطالعات امکانسنجی تا امور مشاوران و قراردادها، نقشهبرداری، جانمایی، مستندسازی و فرایندهای سرمایهگذاری، تخصصهای مختلفی در کنار یکدیگر قرار گرفتهاند تا یک نیاز یا مسئله واقعی به راهکاری عملی تبدیل شود.
علیرضا عباسی، مدیر مهندسی کارخانه:
ما یک تیم با تخصصهای متفاوت، اما با یک هدف مشترک هستیم
در صنعتی به وسعت فولاد مبارکه، تصمیمات مهندسی و سرمایهگذاری امروز میتوانند سالها بر تولید، بهرهوری و توان رقابتی شرکت اثرگذار باشند. مسئولیت مهندسی کارخانه این است که نیازهای واقعی تولید و توسعه را با اتکا به دانش و تجربه تخصصی به راهکارهایی فنی، اقتصادی، قابلاجرا و پایدار تبدیل کند.
جایگاه مهندسی کارخانه را میتوان در نقطه تلاقی سرمایهگذاری، انتخاب تکنولوژی و مرجعیت فنی تولید تعریف کرد. شناخت مسائل و نیازهای خطوط تولید، بررسی گزینههای فنی و اقتصادی و انتخاب فناوری متناسب با الزامات کارخانه، میتواند بر عملکرد یک سرمایهگذاری در تمام دوره بهرهبرداری آن اثر بگذارد. دانش و تجربه انباشته مهندسی، استانداردها، اسناد فنی و شناخت تجهیزات و فرایندها نیز پشتوانهای برای تصمیمگیریهای امروز و آینده شرکت است.
البته چنین مأموریتی با تلاش یک فرد یا یک تخصص محقق نمیشود. مسائل پیچیده صنعت فولاد ماهیتی چند تخصصی دارند و زمانی میتوان به راهکار مناسب رسید که دانش و تجربه حوزههای مختلف مهندسی در کنار شناخت همکاران نواحی تولیدی و سایر عوامل پروژه قرار گیرد.
برای من یکی از ارزشمندترین ویژگیهای مهندسی کارخانه، همین سرمایه انسانی و توان کار تیمی آن است؛ همکارانی که هرکدام از زاویه تخصص خود به مسئله نگاه میکنند، اما برای رسیدن به نتیجهای مشترک کنار یکدیگر قرار میگیرند.
اگر بخواهم مهندسی کارخانه را در یک جمله توصیف کنم، میگویم: ما یک تیم با تخصصهای متفاوت؛ اما با یک هدف مشترک هستیم؛ اینکه با تصمیمات مهندسی بهتر، از سرمایهگذاریهای فولاد مبارکه ارزش بیشتری برای امروز و آینده شرکت ایجاد کنیم.
محسن صفرپور، رئیس طراحی پروژههای آهنسازی:
آنچه امروز در مهندسی کارخانه در اختیار داریم، حاصل تلاش یک فرد یا یک دوره نیست
وقتی به مسیر بیش از سه دهه فعالیت فولاد مبارکه نگاه میکنیم، بخش مهمی از رشد و توسعه این مجموعه حاصل طراحی، مهندسی و اجرای پروژههایی است که با تلاش همکاران بخشهای مختلف سازمان شکلگرفتهاند.
مهندسی کارخانه در این مسیر، حلقهای میان نیازهای تولید، انتخاب تکنولوژی و طراحی پروژههاست؛ مسیری که از شناخت نیاز و مطالعات اولیه آغاز میشود و با تعریف پروژه، طراحی پایه و تفصیلی، تهیه مشخصات فنی و اسناد مناقصه، انتخاب مشاور و همراهی با سایر عوامل پروژه ادامه پیدا میکند.
در واحد طراحی و مهندسی پروژههای آهنسازی نیز پروژههایی از جمله بهینهسازی و توسعه مدولهای احیای مستقیم، آسیاب سوم، رولر پرس (HPGR)، دیسکهای گندلهسازی، بهینهسازی خطوط انتقال و نوسازی فرایندها دنبال شده است. اهمیت این پروژهها فقط در توسعه تجهیزات و ظرفیتها نیست و میتواند در ارتقای بهرهوری، پایداری تولید، بهبود مصرف انرژی و رعایت الزامات زیستمحیطی نیز اثرگذار باشد.
برای من، حس خوب زمانی شکل میگیرد که ایدهای که روزی روی کاغذ یا در یک جلسه مهندسی مطرح شده، با تلاش جمعی همکاران به یک تجهیز، پروژه بهینهسازی یا ظرفیت جدید تبدیل شود و برای سالها ارزش ایجاد کند.
آنچه امروز در مهندسی کارخانه در اختیار داریم نیز حاصل تلاش یک فرد یا یک دوره نیست؛ دانش و تجربهای است که طی سالها منتقل شده و همچنان در پروژههای جدید مورداستفاده قرار میگیرد.
مجید فقهی، رئیس طراحی پروژههای فولادسازی:
سرمایهگذاری درست، از تشخیص درست نیاز و تعریف درست مسئله آغاز میشود
رشد و توسعه پایدار هر بنگاه اقتصادی به سرمایهگذاریهای درست و اثربخش وابسته است. در فولاد مبارکه نیز مهندسی کارخانه در فرایند تعریف و بررسی پروژههای سرمایهگذاری، با درنظرگرفتن نیازها، اولویتها و محدودیتهای سازمان نقشآفرینی میکند.
یکی از مهمترین موضوعات در این مسیر، شناخت دقیق نیاز و تعریف درست مسئله پیش از انتخاب راهحل است. مطالعات امکانسنجی فنی و اقتصادی (FS) نیز یکی از ابزارهای مهم برای همین منظور است. در این مطالعات، گزینههای مختلف پاسخ به یک نیاز از جنبههای فنی و اقتصادی بررسی و مقایسه میشوند تا اطلاعات لازم برای تصمیمگیری درباره سرمایهگذاری در اختیار مدیریت قرار گیرد.
فعالیت در این حوزه به دلیل تنوع مسائل، نیازمند تفکر تحلیلی، خلاقیت، نگاه سیستمی و استفاده از دانش تخصصهای مختلف است. هرچه مسئله دقیقتر شناخته و راهحل مناسبتری انتخاب شود، میتوان ریسک انحراف پروژه در حوزههایی مانند هزینه، زمان و کیفیت را کاهش داد.
برای من، حس خوب زمانی شکل میگیرد که یک نیاز یا مسئله، بامطالعه، تحلیل و همفکری همکاران به راهکاری قابلاجرا تبدیل شود و در نهایت به بهبود، افزایش بهرهوری و خلق ارزش برای فولاد مبارکه کمک کند.
اسماعیل رضایی، کارشناس طراحی پروژههای برق، اتوماسیون و ابزاردقیق:
وقتی یک نیاز، مسیر طراحی را روشن کرد
همه چیز از یک سؤال ساده شروع شد: چطور میتوانیم طراحی روشنایی پروژهها را بر اساس یک مسیر مشخص و یکپارچه انجام دهیم؟
در پروژههای مختلف، روشها و معیارهای متفاوتی مورداستفاده قرار میگرفت و جای یک مرجع مشترک برای هدایت فرایند طراحی خالی بود. همین نیاز، نقطه شروع تدوین دستورالعمل طراحی روشنایی شد.
کار با بررسی استانداردها، الزامات فنی و تجربههای موجود آغاز شد و تلاش کردم اطلاعات پراکنده را به مسیری روشن و کاربردی تبدیل کنم؛ مسیری که از جمعآوری اطلاعات اولیه تا طراحی، محاسبات و کنترل نتایج را پوشش دهد.
در ادامه، دیدگاه همکاران و واحدهای مرتبط نیز در تکمیل دستورالعمل مورداستفاده قرار گرفت. همین تعامل باعث شد کاری که با یک نیاز مشخص آغاز شده بود، از یک فعالیت فردی فراتر برود و به یک مسیر مشترک برای طراحی بهتر تبدیل شود.
برای من، حس خوب زمانی شکل گرفت که دیدم یک نیاز واقعی میتواند به راهکاری تبدیل شود که در پروژههای بعدی نیز مورداستفاده قرار گیرد و بخشی از تجربه مهندسی را به روشی مشترک و ماندگار تبدیل کند.
ابراهیم کیانی، کارشناس طراحی پروژههای برق، اتوماسیون و ابزاردقیق:
ایجاد هماهنگی و انتقال دانش، نتیجه کار تیمی است
در حوزه پروژههای اعلام و اطفای حریق، به دلیل ارتباط مستقیم این موضوع با حفاظت از سرمایهها و تداوم فعالیت شرکت، همکاری میان تخصصهای مختلف اهمیت زیادی دارد.
تجربه پروژهها ضرورت ایجاد رویکردی یکپارچه را آشکار کرد. بر همین اساس، ایده تشکیل «کمیته اعلام و اطفای حریق شرکت» با حضور نمایندگان بهرهبردار، ایمنی و آتشنشانی، بازرسی فنی و مهندسی کارخانه مطرح شد.
این کمیته با هدف تجمیع دانش تخصصی، ارتقای کیفیت طرحها، هدفمندتر شدن سرمایهگذاریها، تسریع فرایند طراحی و تأیید و ایجاد وحدت رویه شکل گرفت.
جلسات منظم کمیته، علاوه بر افزایش هماهنگی، بستری برای انتقال دانش میان طراحی، بهرهبرداری و نگهداری و تدوین دستورالعملهای مرتبط فراهم کرده است.
برای من، حس خوب این تجربه در دیدن اثر همکاری تخصصها بر بهبود فرایندها، انتقال دانش و ارتقای کیفیت پروژههاست.
ایرج لیرابی، کارشناس طراحی پروژههای مکانیک:
ارتباط مؤثر و راهبری مسائل فنی، بخشی از مهندسی است
مسائل مهندسی کارخانه اغلب متنوع، بینرشتهای و غیرتکراریاند؛ بنابراین کارشناس این حوزه علاوه بر دانش تخصصی، به آشنایی با مباحث قراردادی، متره و برآورد، راهبری فنی مناقصات و توان ارتباط مؤثر با نواحی تولیدی و بخشهای ستادی نیاز دارد.
در سالهای گذشته فرصت داشتهام در پروژههایی مانند رفع فرار غبار از سقف فولادسازی، پیادهسازی تکنولوژی مه خشک در مدولهای احیا و نوسازی شبکههای داکتینگ فولادسازی و آهنسازی نقش داشته باشم.
این پروژهها نشان دادهاند که حل مسائل مهندسی، معمولاً نیازمند تعامل میان چند تخصص و چند بخش است.
برای من، حس خوب زمانی ماندگار میشود که یک مسئله پیچیده با همفکری تخصصهای مختلف به راهکاری اجرایی تبدیل شود و اثر آن برای سالها در کارخانه باقی بماند.
امیر طاقونکی، کارشناس طراحی پروژههای مکانیک:
برای حل مسئله، آستینها را بالا زدیم
در بیش از ۲۳ سال فعالیت در فولاد مبارکه، مسئولیت پروژههای متنوعی را بر عهده داشتهام. در حال حاضر نیز پروژه تفکیک کنتورهای گاز متان در واحدهای احیای مستقیم را دنبال میکنم؛ پروژهای با هدف اندازهگیری دقیق و مستقل مصرف گاز متان در این واحدها.
برای پیشبرد پروژه، همکاری میان امور مهندسی، انرژی و سیالات، توسعه، خرید، مالی، ایمنی و آتشنشانی و ترافیک شکل گرفت. بررسیها و همفکریها به شناسایی موانع اجرایی و تدوین اسناد فنی قابلاستفاده در مناقصه انجامید و اکنون فرایند مناقصه در حال انجام است.
بر اساس برآوردهای انجامشده، اجرای موفق این طرح میتواند حدود سه همت صرفهجویی مالی سالانه برای شرکت به همراه داشته باشد.
برای من، ارزش این تجربه فقط در نتیجه فنی و اقتصادی پروژه نیست؛ حس خوب زمانی شکل گرفت که دیدم همراهی تخصصهای مختلف چگونه مسئلهای پیچیده را به راهکاری قابلاجرا تبدیل میکند.
مجتبی شیخان، تکنسین طراحی پروژههای برق، اتوماسیون و ابزاردقیق:
حل یک مسئله واقعی تولید، انگیزهای برای ادامه مسیر
در پروژه ارتقای سیستم اتوماسیون (CEMAT) واحد گندلهسازی، مهندسی کارخانه در کنار بهرهبردار و تیم فنی ایریسا، یکی از مشکلات مهم سیستم کنترل را مورد بررسی قرارداد؛ مشکلی که میتوانست موجب توقف خط تولید شود.
با اتکا به تخصص موجود در طراحی برق و اتوماسیون مهندسی کارخانه، بررسی و ارائه راهکار در داخل مجموعه دنبال شد. پس از حدود سه ماه جمعآوری اطلاعات، بررسی فنی و طراحی، راهکار پیشنهادی به تأیید کارشناسان گندلهسازی و ایریسا رسید و مقدمات اجرای آن در شاتدان سالانه فراهم شد.
برای من، دیدن اینکه دانش داخلی و همکاری نزدیک مهندسی، بهرهبردار و ایریسا به راهکاری عملی تبدیل شد، حس خوبی ایجاد کرد و انگیزهام را برای ادامه چنین رویکردی بیشتر کرد.
رضا فخری، رئیس امور مشاوران:
بهنتیجهرسیدن پروژهها در مسیر اهداف کلان شرکت، همان حس خوب است
واحد امور مشاوران و قراردادها با برآورد و تأمین اعتبار خدمات مهندسی، ارزیابی و انتخاب شرکتهای مهندس مشاور توانمند و همکاری در تنظیم اسناد مناقصه، زمینه تأمین خدمات مهندسی موردنیاز نواحی مختلف فولاد مبارکه را فراهم میکند.
باتوجهبه مراحل ارزیابی، انتخاب و عقد قرارداد، تلاش میکنیم سبد مناسبی از مشاوران توانمند در اختیار مهندسی کارخانه باشد تا در زمان نیاز بتوان از ظرفیت تخصصی آنها برای پیشبرد پروژهها استفاده کرد و کیفیت و سرعت خدمات مهندسی حفظ شود.
برای من، حس خوب زمانی شکل میگیرد که این فرایند از انتخاب یک مشاور توانمند آغاز شود و در نهایت به پیشرفت پروژهای در مسیر اهداف کلان فولاد مبارکه کمک کند.
محمد ریاحی، کارشناس امور مشاوران:
حضور مشاوران توانمند، کیفیت و سرعت خدمات مهندسی را ارتقا میدهد
بخشی از مسئولیت من در امور مشاوران و قراردادها، شناسایی مشاوران خبره در حوزههای فنی، عقد قرارداد با آنها و مدیریت بودجه و تقسیم کار برای طراحی و تدوین اسناد مناقصه پروژههای اولویتدار سرمایهگذاری و سایر پروژههاست.
حضور مشاوران توانمند در کنار مسئولان پروژه میتواند کیفیت و سرعت خدمات مهندسی را ارتقا دهد؛ بهشرط آنکه انتخاب صحیح مشاور با ارتباطی حرفهای، پویا و مبتنی بر همکاری همراه باشد در چنین ارتباطی، علاوه بر استفاده از توان تخصصی مشاور، امکان انتقال تجربه و دانش نیز فراهم میشود.
برای من، حس خوب زمانی شکل میگیرد که این تعامل به استفاده مؤثرتر از ظرفیت مشاوران و پیشرفت بهتر فعالیتهای مهندسی کمک کند و حضور در چنین محیطی، حس سرزندگی و مفیدبودن را به همراه داشته باشد.
حمیدرضا گوگونانی، کارشناس واحد جانمایی:
از یک نقشه تا ساختن آینده
هر توسعهای، پیش از ساختهشدن در کارخانه، ابتدا در ذهنها و روی نقشهها شکل میگیرد. نقشهها زبان مشترک مهندسی برای تصمیمگیری، هماهنگی و ترسیم آیندهاند و جانمایی، اطلاعات موجود را در خدمت نیازهای توسعهای قرار میدهد.
بیش از بیست سال فعالیت در فولاد مبارکه، اهمیت این مسئولیت را برای من پررنگ کرده است؛ زیرا هر نقطه و خط روی نقشه میتواند بر هزینه، زمان، ایمنی، اجرای پروژه و امکان توسعههای آینده اثر بگذارد. حاصل این فعالیت فقط یک نقشه نیست؛ بخشی از حافظه فنی کارخانه و پشتوانه تصمیمگیریهای آینده است.
حس خوب برای من این است که در کنار همکارانم، بخشی از دانشی را شکل میدهیم که میتواند امروز و سالها بعد، در تصمیمگیری و توسعه کارخانه مورداستفاده قرار گیرد.
حمیدرضا کاظمی، کارشناس واحد جانمایی
بهنتیجهرساندن یک کار حساس با تلاش و همکاری جمعی، حس خوبی دارد
نقشهبرداری در شاتدان نورد گرم، به دلیل حساسیت عملیات و محدودیت زمانی، نیازمند دقت، برنامهریزی و هماهنگی بالابود. همکاران نقشهبرداری مهندسی کارخانه با همکاری واحدهای مرتبط توانستند عملیات اندازهبرداری، کنترلهای هندسی و تنظیمات موردنیاز را در زمان مقرر به پایان برسانند در چنین شرایطی، سرعت عمل در کنار دقت فنی اهمیت ویژهای دارد و هماهنگی میان افراد میتواند در موفقیت عملیات تعیینکننده باشد.
برای من، ارزش این تجربه فقط انجام موفق یک مأموریت تخصصی نبود؛ مسئولیتپذیری و همکاری همکاران در شرایط فشرده شاتدان، بخش مهمی از این تجربه بود. دیدن نتیجه کار تیمی در یکی از مقاطع حساس کارخانه، حس رضایت و افتخار ایجاد میکند.
سمیه سلمانی، دفتردار مدیریت:
فراتر از عنوانسازمانی؛ نقشآفرینی در فرایندهای مهندسی و سرمایهگذاری
اگرچه پست سازمانی من «دفتردار مدیریت» است؛ اما در عمل بخشی از وظایف فنی در سطح تکنسین کدگذاری تجهیزات را نیز انجام میدهم و در کنار آن، بخشی از فرایندهای مرتبط با درخواستهای سرمایهگذاری مهندسی کارخانه را پیگیری میکنم.
از دیگر مسئولیتهای من، صدور درخواستهای مجوز سرمایهگذاری در سیستم IS-SUITE برای پروژههای PC، پروژههای EPC و درخواستهای سرمایهای خرید تجهیزات است؛ فرایندی که درخواستهای سرمایهگذاری برای طی مراحل بعدی از آن عبور میکنند.
در جریان بازسازی فولاد مبارکه، به دلیل ماهیت سرمایهای بخش قابلتوجهی از اقدامات، مستقیماً درگیر صدور این درخواستها بودم. شرایط ویژه بازسازی نیازمند هماهنگی، تکمیل اطلاعات و پیگیری فشردهتر بود و تلاش میکردیم ضمن رعایت الزامات فرایند سرمایهگذاری، از ایجاد وقفههای قابلاجتناب جلوگیری کنیم.
برای من، نقش داشتن در این مقطع حساس و انجام مسئولیتهایی فراتر از عنوانسازمانی، تجربهای ارزشمند از یادگیری، مسئولیتپذیری و اثرگذاری بوده است. دیدن اینکه نتیجه این پیگیریها به پیشرفت فعالیتهای مهندسی و بازسازی کمک میکند، یکی از حسهای خوب و ماندگار این دوره است.
روایت همکاران مهندسی کارخانه، روایت یک تخصص واحد نیست. از مطالعات امکانسنجی و طراحی پروژهها تا مشاوران و قراردادها، جانمایی، نقشهبرداری، اتوماسیون و فرایندهای سرمایهگذاری، هر بخش حلقهای از زنجیرهای است که در نهایت به یک هدف مشترک میرسد.
گاهی نتیجه این تلاش در قالب یک پروژه بزرگ، تجهیز جدید یا افزایش ظرفیت دیده میشود و گاهی در یک دستورالعمل، نقشه دقیق، مطالعه اقتصادی، تصمیم فنی یا حل یک مسئله در خط تولید.آنچه این تخصصهای متفاوت را کنار هم قرار میدهد، همکاری و احساس مسئولیت نسبت به نتیجه نهایی است؛ اینکه هرکس سهم خود را بهدرستی انجام دهد و دانش و تجربه خود را در اختیار دیگران قرار دهد.
شاید «حس خوب» در مهندسی کارخانه بیش از هر چیز از همینجا شکل میگیرد؛ از اینکه افراد با مسئولیتها و تخصصهای متفاوت، در یک مسیر مشترک حرکت میکنند و حاصل کارشان به توسعه، بهبود، پایداری و آینده فولاد مبارکه کمک میکند.
نظر شما