پایگاه تحلیلی خبری ایراسین؛ اگرچه موج سرمایه‌گذاری در حوزه هوش مصنوعی همچنان ظرفیت ادامه رشد دارد، اما افزایش بیش از حد تمرکز سرمایه‌گذاران بر این بخش، نگرانی‌ها درباره شکل‌گیری یک بازار شلوغ و آسیب‌پذیر را افزایش داده است. در چنین شرایطی، سرمایه‌گذاران به دنبال دارایی‌هایی هستند که ارتباط کمتری با رونق هوش مصنوعی داشته باشند و بتوانند در صورت کاهش شتاب این موج، نقش متعادل‌کننده در سبدهای سرمایه‌گذاری ایفا کنند.

هزینه‌های عظیم شرکت‌ها در حوزه هوش مصنوعی طی یک سال گذشته، سودآوری بسیاری از بنگاه‌های مرتبط را افزایش داده و سهام این شرکت‌ها را در موجی از خوش‌بینی بازار بالا برده است. شاخص سهام هوش مصنوعی که توسط صندوق قابل معامله iShares دنبال می‌شود، از ژوئن ۲۰۲۵ تا ژوئن سال جاری تقریباً دو برابر شده، هرچند در هفته‌های اخیر بخشی از این رشد را پس گرفته است.

بر اساس داده‌های بلک‌راک، عامل «شتاب بازار» (Momentum Factor) که در آن سهام برنده به رشد خود ادامه می‌دهند، طی پنج سال گذشته بهتر از سایر عوامل سرمایه‌گذاری عمل کرده و حدود ۲۰۰ درصد رشد داشته است. در این دوره، استراتژی تنوع‌بخشی سرمایه‌گذاری چندان موفق نبوده است.

با این حال، شرایط ممکن است در حال تغییر باشد. به گفته گلدمن ساکس، معامله مرتبط با هوش مصنوعی اکنون بیش از هر زمان دیگری در میان سرمایه‌گذاران شلوغ شده و همین موضوع باعث شده فعالان بازار به دنبال بخش‌هایی باشند که کمتر تحت تأثیر این هیجان قرار دارند.

هوش مصنوعی به شلوغ‌ترین معامله بازار تبدیل شد

افزایش شدید ارزش سهام شرکت‌های فعال در زنجیره هوش مصنوعی، نگرانی‌هایی را درباره تمرکز بیش از حد سرمایه در این بخش ایجاد کرده است.سرمایه‌گذاران اکنون این پرسش را مطرح می‌کنند که در صورت کاهش سرعت رشد هوش مصنوعی یا وقوع یک شوک در این بازار، کدام بخش‌ها می‌توانند از پرتفوی‌ها محافظت کنند.

بررسی عملکرد بازار جهانی سهام طی ۱۲ ماه گذشته نشان می‌دهد سرمایه‌گذاری صرف در شاخص‌های جهانی نیز آن‌گونه که تصور می‌شود متنوع نیست. بر اساس تحلیل داده‌های بازار، شاخص جهانی MSCI All Country World Index همبستگی ۰.۷۹ با سهام هوش مصنوعی و ۰.۷۶ با عامل شتاب بازار داشته است؛ به این معنا که حرکت این شاخص‌ها تا حد زیادی تحت تأثیر همان جریان سرمایه‌گذاری مرتبط با هوش مصنوعی بوده است.

یکی از بخش‌هایی که می‌تواند نقش تنوع‌بخش در سبد سرمایه‌گذاری ایفا کند، صنعت سلامت است.سهام حوزه سلامت در یک سال گذشته تقریباً هیچ ارتباطی با روند سهام هوش مصنوعی نداشته‌اند؛ به‌طوری که همبستگی این بخش با سهام AI تنها منفی ۰.۰۶ و با عامل شتاب بازار ۰.۱۲ بوده است.

این ارقام نشان می‌دهد حرکت سهام سلامت تقریباً مستقل از موج صعودی هوش مصنوعی بوده است.تحلیلگران معتقدند صنعت سلامت همچنان نقش سنتی خود به‌عنوان یک بخش «دفاعی» بازار را حفظ خواهد کرد؛ بخشی که در دوره‌های رکود اقتصادی به دلیل ثبات نسبی درآمدها می‌تواند از ارزش پرتفوی سرمایه‌گذاران محافظت کند.

رشد پایدار سودآوری این صنعت تحت تأثیر عوامل بلندمدتی مانند:تغییرات جمعیتی و افزایش سن جمعیت؛توسعه داروهای نوین و پیشرفت فناوری‌های پزشکی ادامه خواهد یافت.

سلامت ارزان‌تر از گذشته معامله می‌شود

طی سه دهه گذشته، قدرت سودآوری شرکت‌های سلامت معمولاً باعث شده ارزش‌گذاری این بخش بالاتر از میانگین بازار باشد. اما سلطه هوش مصنوعی در سال‌های اخیر باعث شده سهام سلامت اکنون حدود ۱۵ درصد پایین‌تر از ارزش‌گذاری تاریخی خود معامله شود.

با این حال، کارشناسان تأکید می‌کنند که انتخاب سهام در این بخش اهمیت زیادی دارد؛ زیرا سال گذشته صنعت سلامت پس از فناوری، بیشترین تفاوت عملکرد میان شرکت‌های مختلف را تجربه کرده است.

سرمایه‌گذاران به شرکت‌هایی علاقه‌مند هستند که بتوانند از تغییرات فناوری بهره بگیرند؛ برای مثال ترکیب داده‌های گسترده پزشکی با مدل‌های هوش مصنوعی می‌تواند فرآیند تشخیص و درمان بیماری‌ها را سریع‌تر کند؛ روندی که حتی در صورت کاهش تب هوش مصنوعی نیز ادامه خواهد داشت.

دومین گزینه پیشنهادی، بازارهای سهام آمریکای لاتین است.بازارهای این منطقه در سال‌های اخیر همبستگی پایینی با هوش مصنوعی و عامل شتاب بازار داشته‌اند و تا حد زیادی از سوی سرمایه‌گذاران جهانی نادیده گرفته شده‌اند.

بر اساس تحلیل بلک‌راک، آمریکای لاتین تنها ۰.۸ درصد از شاخص جهانی MSCI ACWI را تشکیل می‌دهد، در حالی که سهم این منطقه از اقتصاد جهان حدود ۷ درصد تولید ناخالص داخلی جهانی است.تحلیلگران معتقدند این فاصله ممکن است در سال‌های آینده کاهش یابد.

برزیل و مکزیک؛ بازارهای کمتر ارزش‌گذاری‌شده

سهام برزیل و مکزیک نیز در مقایسه با ارزش‌گذاری تاریخی خود با تخفیف معامله می‌شوند، در حالی که بسیاری از بازارهای بزرگ جهان در سطوح بالاتر از میانگین تاریخی قرار دارند.از جمله محرک‌های احتمالی رشد این بازارها می‌توان به موارد؛ کاهش نرخ بهره در کوتاه‌مدت و تقویت اقتصاد داخلی؛افزایش تقاضای جهانی برای کالاهای پایه و رشد مصرف مواد معدنی ناشی از توسعه هوش مصنوعی و برق‌رسانی اشاره کرد.

به‌ویژه افزایش تقاضا برای فلزاتی مانند مس که در زیرساخت‌های انرژی و مراکز داده هوش مصنوعی کاربرد دارند، می‌تواند به نفع اقتصادهای کالامحور آمریکای لاتین باشد.سومین گزینه مورد توجه سرمایه‌گذاران، بازار سهام بریتانیا است.این بازار همبستگی پایینی با هوش مصنوعی دارد؛ به‌طوری که ضریب همبستگی آن با این بخش تنها ۰.۲۶ گزارش شده است.

شاخص FTSE 100 طی پنج سال گذشته از نظر بازده کل، عملکرد بهتری نسبت به سهام جهانی داشته، آن هم بدون برخورداری قابل‌توجه از سهام خالص مرتبط با هوش مصنوعی.یکی از ویژگی‌های اصلی بازار بریتانیا، حضور پررنگ بخش‌های «اقتصاد قدیمی» مانند:بانک‌ها؛صنایع مواد اولیه؛انرژی و سلامت است؛ بخش‌هایی که کمتر در معرض اختلال مستقیم هوش مصنوعی قرار دارند.

با این حال، این صنایع نیز می‌توانند از رشد هوش مصنوعی بهره‌مند شوند؛ از کاهش هزینه‌ها در بانک‌ها گرفته تا افزایش تقاضا برای موادی مانند مس که برای توسعه مراکز داده و زیرساخت‌های برقی مورد نیاز است.

ثبات سیاسی؛ محرک احتمالی سهام بریتانیا

یکی از عواملی که می‌تواند به کاهش فاصله ارزش‌گذاری بازار بریتانیا با سایر اقتصادهای توسعه‌یافته کمک کند، افزایش ثبات سیاسی است.بریتانیا طی یک دهه گذشته شاهد تغییر شش نخست‌وزیر بوده است؛ موضوعی که اعتماد سرمایه‌گذاران داخلی و خارجی را تحت تأثیر قرار داده است.

تحلیلگران معتقدند ثبات سیاسی می‌تواند اعتماد به اقتصاد را افزایش داده و سرمایه‌گذاران داخلی را در کنار سرمایه‌گذاران خارجی به خریداران سهام بریتانیا تبدیل کند.

ریسک اصلی؛ ادامه صعود هوش مصنوعی

با وجود جذابیت این گزینه‌های جایگزین، یک ریسک مهم وجود دارد: موج هوش مصنوعی ممکن است همچنان ادامه یابد و بخش‌های تنوع‌بخش برای مدت طولانی‌تر از انتظار، عملکرد ضعیف‌تری داشته باشند.اگرچه چشم‌انداز بلندمدت سلامت، آمریکای لاتین و بریتانیا مثبت ارزیابی می‌شود، اما محرک‌های کوتاه‌مدت مشخصی برای پیشی گرفتن از سهام هوش مصنوعی وجود ندارد.

با این حال، احتمال توقف روند صعودی هوش مصنوعی به دلیل نگرانی از سرمایه‌گذاری بیش از حد یا وقوع یک رویداد پیش‌بینی‌نشده وجود دارد.کاهش اخیر شاخص نیمه‌رساناهای آمریکا (SOX) نیز نشانه‌ای از احتمال اصلاح در بخشی از سهام مرتبط با AI بوده است. در چنین شرایطی، داشتن دارایی‌هایی که بتوانند در برابر نوسانات احتمالی بازار مقاومت کنند، همچنان یک راهبرد محتاطانه برای سرمایه‌گذاران محسوب می‌شود.