پایگاه تحلیلی خبری ایراسین؛ سکوت معدن، با صدای ماشینآلات و برخورد سنگها شکسته میشود. کامیونها در مسیرهای خاکی رفتوآمد میکنند و در دل کوه، جایی که زنجیره تولید فولاد از آن آغاز میشود، کار همچنان ادامه دارد. بازدید میدانی ایراسین از معادن استقلال سپاهان نشان میدهد پشت هر تن ماده معدنی که به صنایع فولادی و معدنی کشور میرسد، چالشهایی از جنس کمبود مواد ناریه، قطعی برق، افزایش هزینهها و کمبود زیرساخت قرار دارد؛ چالشهایی که فعالان این بخش معتقدند کمتر از ظرفیتهای معدنی کشور دیده شدهاند.
نخستین مقصد این بازدید، معدن سنگ دولومیت شرکت استقلال سپاهان اصفهان بود؛ معدنی که سالها بخشی از نیاز صنایع فولادی، بهویژه فولاد مبارکه، را تأمین میکند. امین رهبری، سرپرست این معدن، میگوید امروزه این مجموعه در کنار دیگر معادن شرکت، نقش مهمی در تأمین مواد اولیه صنایع فولاد و نسوز دارد.

به گفته او، دولومیت طی سالهای اخیر جایگاه خود را در صنعت فولاد بیش از گذشته تثبیت کرده است. این ماده معدنی بهعنوان کمکذوب، علاوه بر بهبود فرآیند تولید، در افزایش دوام آجرهای نسوز نیز نقش دارد؛ مزیتی که باعث شده استفاده از آن بهتدریج در دیگر واحدهای فولادی نیز گسترش یابد. سرپرست معدن دولومیت شرکت استقلال سپاهان همچنین معتقد است امروزه بازار مصرف دولومیت به مراتب گستردهتر از گذشته است. دانهبندیهای مختلف این ماده معدنی در صنایع فولاد، نسوز و واحدهای کلسیناسیون مورد استفاده قرار میگیرد و حتی بخشهایی که پیشتر مصرف مشخصی نداشتند، اکنون مشتریان خود را پیدا کردهاند. به گفته رهبری، قیمت مناسبتر دولومیت نسبت به برخی مواد معدنی مشابه نیز موجب شده تقاضا برای آن افزایش یابد.
اما توسعه بازار، به معنای نبود مشکل نیست. سرپرست معدن دولومیت اصفهان از سهمیه ناکافی گازوئیل، افزایش چند ده برابری هزینه سوخت، کمبود مواد ناریه و ضعف زیرساختها بهعنوان مهمترین موانع فعالیت معادن یاد میکند. او میگوید: معادن علاوه بر پرداخت مالیات، حقوق دولتی قابل توجهی نیز میپردازند، اما برای تأمین زیرساختهایی مانند برق، آب، جاده و ارتباطات، ناچارند خودشان هزینهها را تقبل کنند؛ موضوعی که به اعتقاد او، توازن میان هزینهها و خدمات دریافتی را بر هم زده است.
معدن سنگآهک دهسرخ
چند کیلومتر آنسوتر، معدن سنگآهک دهسرخ قرار دارد؛ معدنی که از سال ۱۳۵۱ توانسته سالها مواد اولیه مورد نیاز صنایع مختلف کشور را تأمین میکند. اینجا نیز نشانههای تغییر شرایط به چشم میخورد. مهدی شمس، سرپرست معدن سنگآهک دهسرخ، میگوید: اگرچه تولید نسبت به سالهای گذشته کاهش یافته، اما مجموعه توانسته بدون تعدیل نیرو، اشتغال را حفظ کند.

به گفته شمس، مهمترین عامل افت تولید، محدودیت در تأمین مواد ناریه است. در حالی که پیشتر عملیات آتشباری بهصورت ماهانه انجام میشد، امسال با گذشت چند ماه از سال تنها یک مرحله آتشباری اجرا شده و همین مسئله روند استخراج را تحت تأثیر قرار داده است. او قطعی روزانه برق را نیز یکی دیگر از مشکلات جدی معدن میداند؛ مشکلی که تنها به بخش استخراج محدود نمیشود و کارخانههای فرآوری سنگ را نیز با کاهش ظرفیت تولید مواجه کرده است. به گفته سرپرست معدن سنگآهک دهسرخ، بسیاری از واحدهای فرآوری در مناطق محمودآباد و دولتآباد به دلیل خاموشیهای مکرر، امکان فعالیت مستمر ندارند و این موضوع بر بازار داخلی سنگ نیز اثر گذاشته است.
شمس در عین حال تأکید میکند که معدن طی سالهای اخیر برای کاهش اثرات زیستمحیطی سرمایهگذاری قابل توجهی انجام داده است. نصب مهپاش، کاور کردن تجهیزات و استفاده از سامانههای کنترل گردوغبار بخشی از اقداماتی است که برای کاهش آلایندگی اجرا شده و حتی مذاکراتی با یک شرکت دانشبنیان برای ارتقای این فرآیندها در جریان است.
معدن سنگ تزیینی دهسرخ
در ادامه بازدید، بخش دیگری از ظرفیتهای معدنی دهسرخ نیز خودنمایی میکند؛ جایی که استخراج سنگ تزیینی بهتازگی وارد مرحله تولید شده است. شمس میگوید: عملیات اکتشاف این محدوده از اواخر سال ۱۴۰۳ آغاز شد و از اواسط سال ۱۴۰۴ تولید رسمی آن کلید خورد.

اکنون یک سینهکار در این معدن فعال است و ماهانه حدود هزار تن سنگ کوپ و سنگ لاشه استخراج میشود. برنامه شرکت استقلال سپاهان نیز توسعه این بخش پس از دریافت پروانه بهرهبرداری و افزایش تعداد سینهکارهای فعال است؛ اقدامی که میتواند به افزایش ظرفیت تولید و تنوع محصولات معدنی این مجموعه منجر شود.
نظر شما