پایگاه تحلیلیخبری ایراسین؛ نورالله بیراوند، معاون تأمین سرمایه و اقتصاد حملونقل راهآهن، اظهار کرد: هوشمندسازی صنعت حملونقل ریلی کشور در دو لایه اتوماسیون صنعتی و دیجیتالیسازی خدمات دنبال میشود؛ رویکردی که با هدف افزایش ایمنی، ارتقای ظرفیت شبکه، بهبود خدمات و تقویت رقابتپذیری ایران در کریدورهای بینالمللی در حال اجراست.
وی افزود: در لایه نخست، سیستمهای سیگنالینگ و کنترل قطار نقش اصلی را در مدیریت تردد ایفا میکنند و بخش قابلتوجهی از شبکه ریلی کشور به این تجهیزات مجهز است؛ همچنین سیستمهای کنترل اتوماتیک قطار در محورهایی مانند تهران ـ مشهد و مسیرهای منتهی به جنوب مورد استفاده قرار گرفتهاند.
بیراوند گفت: فناوری تراکبندی مجازی نیز با هدف افزایش ظرفیت خطوط در محورهای پرتردد از جمله سرخس ـ بندرعباس و تهران ـ مشهد توسعه یافته است.از دستاوردهای مهم سالهای اخیر نیز میتوان به بومیسازی سیستمهای حساس سیگنالینگ و کنترل قطار توسط شرکتهای داخلی با حمایت راهآهن اشاره کرد.
وی با اشاره به لایه دوم هوشمندسازی، یعنی دیجیتالیسازی خدمات، گفت: در بخش مسافری، سامانه فروش بلیت و در بخش باری، سامانههای بارنامه و مدیریت حرکت بار فعال هستند و تقریباً تمام عملیات حملونقل ریلی بر بستر سامانههای الکترونیکی انجام میشود.
معاون تامین سرمایه و اقتصاد حمل و نقل راه آهن گفت: در حال حاضر حدود ۲۰ سامانه اصلی و نزدیک به ۱۰۰ زیرسامانه در راهآهن فعالیت میکنند که حوزههایی مانند حملونقل، نگهداری و تعمیرات، امور مالی و اداری، آموزش، ایمنی و پشتیبانی را پوشش میدهند.
به گفته وی، برای ایجاد ارتباط یکپارچه میان این سامانهها، پروژه معماری فناوری اطلاعات با رویکرد خدمتگرا و در قالب IT Master Plan با همکاری یکی از دانشگاههای تراز اول کشور اجرا شده و معماری آن تکمیل شده است. نخستین فاز این طرح در حوزه سامانههای اداری و مالی و با استقرار ERP آغاز شده و قرار است بخش نخست آن تا پایان سال به بهرهبرداری برسد.
بیراوند، همچنین از اجرای پروژههای مشترک با دانشگاهها و شرکتهای دانشبنیان در حوزه ردیابی ناوگان و پایش شاخصهای ایمنی خبر داد و گفت: اندازهگیری مؤلفههای حرکتی و شناسایی عوامل خطرآفرین، از جمله پایش دمای یاتاقان و محور قطارها، از جمله پروژههایی است که در حال اجراست.
وی افزود: برخی سامانههای خدماتی راهآهن، از جمله سامانه دریافت شکایت مسافران و سامانههای صدور مجوز احداث خطوط فرعی نیز بهصورت برخط فعالیت میکنند و برنامههایی برای ارتقای آنها با استفاده از هوش مصنوعی در دست اجراست.
راهآهن در مسیر هوشمندسازی و تحول دیجیتال
معاون تامین سرمایه و اقتصاد حمل و نقل راه آهن با تأکید بر نقش بخش خصوصی در توسعه هوشمندسازی اظهار کرد: زیرساختهای پایه فناوری اطلاعات از جمله شبکه ارتباطی، مراکز داده و امنیت شبکه عمدتاً توسط راهآهن فراهم میشود، اما سیاست مجموعه، فراهم کردن زمینه حضور بخش خصوصی در توسعه خدمات و حتی سرمایهگذاری در ایجاد زیرساختهای مورد نیاز است.
وی با اشاره به سرمایهگذاری برخی شرکتهای خصوصی در حوزه ردیابی ناوگان گفت: شرکتهایی در حال توسعه زیرساختهای مستقل برای ارائه خدمات ردیابی هستند. همچنین بازارگاههای دیجیتال حملونقل ریلی با هدف ارائه خدماتی مانند اطلاعرسانی، اعلام تعرفه، معرفی مسیرها و تسهیل حمل کالا در حال توسعه است.
بیراوند گفت: این پلتفرمها با پشتیبانی از پنج زبان زنده دنیا و با مشارکت شرکتهای خصوصی طراحی شدهاند و قرار است نسخه اولیه آنها در آینده نزدیک ارائه و نسخه عملیاتی و قابل استفاده گسترده تا پایان سال آماده شود.
وی توسعه تبادل الکترونیکی اطلاعات با راهآهن کشورهای همسایه را از دیگر اولویتهای هوشمندسازی دانست و گفت: در حال حاضر تبادل الکترونیکی داده با برخی کشورها انجام شده و برای هماهنگسازی سامانهها با سایر کشورهای واقع در مسیر کریدورهای بینالمللی نیز اقدامات لازم در حال پیگیری است.
بیراوند، فناوری و تأمین نیروی انسانی متخصص را از مهمترین چالشهای هوشمندسازی دانست و افزود: بخشی از فناوریهای ریلی بهصورت بستههای تخصصی عرضه میشوند و راهآهن تلاش میکند با اتکا به شرکتهای داخلی و همکاری شرکتهای دارای صلاحیت، این فناوریها را توسعه دهد.
وی با تأکید بر اینکه هوشمندسازی دیگر یک انتخاب نیست بلکه ضرورت است ، تصریح کرد: با سرعت تحولات فناوری در جهان، بهویژه در حوزه هوش مصنوعی، صنعت ریلی کشور برای حفظ رقابتپذیری در کریدورهای منطقهای باید زیرساختها و سامانههای خود را متناسب با استانداردهای روز ارتقا دهد.
بیراوند توسعه حملونقل ریلپایه را یکی از محورهای راهبردی راهآهن عنوان کرد و گفت: ایران برای بهرهگیری از ظرفیت ژئوپلیتیکی خود و افزایش سهم از ترانزیت منطقهای باید شبکه ریلی رقابتپذیری داشته باشد.
در همین راستا، لایحهای با برنامههای مشخص برای حمایت از توسعه حملونقل ریلپایه به دولت ارائه شده است.معاون تامین سرمایه و اقتصاد حمل و نقل راه آهن با اشاره به نقش راهآهن در توسعه پایدار، اشتغال و تابآوری در شرایط بحرانی تأکید کرد: در کنار تقویت جایگاه بینالمللی و افزایش ترانزیت، ارتقای کیفیت خدمات داخلی، بهویژه در بخش مسافری، از اهداف مهم راهآهن است و تحقق آن به توسعه فناوریهای نوین و یکپارچهسازی سامانهها وابسته است.
منبع: صدا و سیما
نظر شما