پایگاه تحلیلی خبری ایراسین؛ انجمن فولاد اسپانیا در آستانه انتخابات سراسری این کشور که قرار است ۲۹ نوامبر برگزار شود، سندی شامل ۱۰ اولویت و مطالبه راهبردی صنعت فولاد را خطاب به جریان‌های اصلی سیاسی ارائه کرده است. این ابتکار با هدف قرار دادن رقابت‌پذیری صنعت فولاد در کانون سیاست‌های اقتصادی، انرژی و صنعتی دولت آینده تدوین شده و بر ضرورت اتخاذ رویکردی هماهنگ برای حمایت از تولیدکنندگان فولاد تأکید دارد.

شرکت‌های عضو انجمن فولاد اسپانیا حدود ۶۰ هزار فرصت شغلی ایجاد کرده و نزدیک به ۱۵ میلیارد یورو گردش مالی دارند. با وجود سطح بالای نوسازی و توسعه فناوری در این صنعت، فولادسازان اسپانیایی با تهدیدهای جدی از جمله مازاد ظرفیت تولید جهانی، هزینه بالای انرژی، رقابت ناعادلانه از سوی کشورهای ثالث و افزایش فشارهای مقرراتی مواجه هستند.

یونِسید معتقد است برای حفظ توان رقابتی این صنعت و جلوگیری از تضعیف جایگاه تولیدکنندگان داخلی، دولت آینده باید مجموعه‌ای از سیاست‌های هماهنگ را در حوزه انرژی، تجارت خارجی، مقررات اقلیمی، سرمایه‌گذاری و بازار کار در دستور کار قرار دهد.

جایگاه راهبردی فولاد در سیاست صنعتی اسپانیا

نخستین مطالبه انجمن فولاد اسپانیا، به رسمیت شناختن جایگاه راهبردی صنعت فولاد در سیاست‌گذاری‌های اقتصادی و صنعتی این کشور است. از نگاه یونِسید، فولاد یکی از صنایع کلیدی برای تأمین امنیت ملی، توسعه زیرساخت‌ها، صنایع دفاعی و زنجیره تأمین خودروسازی محسوب می‌شود و باید در اولویت برنامه‌های صنعتی دولت قرار گیرد.بر همین اساس، این انجمن خواستار تدوین یک راهبرد صنعتی منسجم با بودجه مشخص، زمان‌بندی اجرایی واقع‌بینانه و ارزیابی تأثیر قوانین و مقررات جدید بر رقابت‌پذیری بنگاه‌های تولیدی شده است. به اعتقاد این انجمن، تصویب قوانین جدید بدون بررسی آثار اقتصادی و صنعتی آن‌ها می‌تواند هزینه فعالیت تولیدکنندگان را افزایش داده و توان رقابت آن‌ها را در بازارهای داخلی و بین‌المللی تضعیف کند.

دومین محور مطالبات فولادسازان اسپانیایی به تأمین انرژی مقرون‌به‌صرفه و توسعه زیرساخت‌های شبکه برق مربوط می‌شود. صنعت فولاد اسپانیا سالانه حدود ۱۰ تراوات‌ساعت برق و ۱۰ تراوات‌ساعت گاز مصرف می‌کند و ازاین‌رو، قیمت و پایداری تأمین انرژی تأثیر مستقیمی بر هزینه تولید و رقابت‌پذیری این صنعت دارد.

یونِسید خواستار انجام اصلاحات ساختاری برای کاهش قیمت نهایی برق به ۴۰ یورو به ازای هر مگاوات‌ساعت شده است. این انجمن همچنین بر ضرورت به حداکثر رساندن جبران هزینه‌های غیرمستقیم انتشار دی‌اکسیدکربن، حمایت از بنگاه‌های انرژی‌بر و اولویت‌بخشی به اتصال واحدهای صنعتی به شبکه برق برای اجرای طرح‌های کربن‌زدایی تأکید دارد.از دیدگاه فولادسازان اسپانیایی، دسترسی به انرژی با قیمت رقابتی و برخورداری از زیرساخت‌های مناسب شبکه برق، پیش‌شرط اصلی نوسازی خطوط تولید و حرکت به سمت فناوری‌های کم‌کربن است.

بازنگری در سیاست‌های اقلیمی و حمایت از تولیدکنندگان اروپایی

سومین مطالبه این انجمن، برقراری توازن میان الزامات زیست‌محیطی و حفظ توان رقابتی صنعت فولاد در فرآیند گذار سبز است. یونِسید هشدار می‌دهد که سیاست‌های اقلیمی نباید به تعطیلی واحدهای تولیدی یا انتقال فعالیت‌های صنعتی به مناطقی با مقررات زیست‌محیطی آسان‌تر منجر شود.در همین راستا، این انجمن خواستار حفظ سهمیه‌های رایگان انتشار کربن در نظام تجارت انتشار اتحادیه اروپا (EU ETS) و سرمایه‌گذاری مجدد درآمدهای حاصل از این نظام در نوسازی خطوط تولید شده است.

همچنین، توسعه سازوکار تعدیل مرزی کربن (CBAM) و تسری هرچه سریع‌تر آن به محصولات نهایی فولادی، از دیگر مطالبات مطرح‌شده است. یونِسید در کنار این موضوع، بر ضرورت حمایت از صادرات محصولات فولادی اروپا تأکید دارد تا تولیدکنندگان این منطقه در بازارهای جهانی با هزینه‌های ناشی از سیاست‌های سخت‌گیرانه اقلیمی، در مقایسه با رقبای خارجی، متحمل عدم‌توازن رقابتی نشوند.

چهارمین محور مطالبات، به حمایت از بازار فولاد اروپا در برابر واردات غیرمنصفانه و مازاد عرضه جهانی مربوط می‌شود. برآوردهای مطرح‌شده در این سند نشان می‌دهد مازاد ظرفیت تولید فولاد در جهان از ۶۴۰ میلیون تن فراتر رفته است؛ وضعیتی که با تشدید رقابت قیمتی و افزایش واردات یارانه‌ای، فشار مضاعفی بر تولیدکنندگان اروپایی وارد می‌کند.

انجمن فولاد اسپانیا خواستار تقویت ابزارهای دفاع تجاری اتحادیه اروپا و گسترش دامنه حمایت‌های تجاری به محصولاتی شده است که سهم بالایی از فولاد در ترکیب آن‌ها وجود دارد. بر اساس این پیشنهاد، این حمایت‌ها باید تا سال ۲۰۲۷ به طیف گسترده‌تری از محصولات فولادبر تسری یابد.

همچنین، یونِسید پیشنهاد کرده است دست‌کم ۵۰ درصد فولاد مورد استفاده در پروژه‌های تدارکات و خریدهای عمومی از فولاد تولیدشده در اروپا باشد؛ به‌گونه‌ای که فولاد موردنظر در اتحادیه اروپا ذوب و ریخته‌گری شده باشد. این پیشنهاد با هدف تقویت تقاضا برای محصولات تولیدکنندگان اروپایی و افزایش سهم آن‌ها در پروژه‌های زیرساختی و عمومی مطرح شده است.

تسهیل سرمایه‌گذاری و تقویت اقتصاد چرخشی

پنجمین محور مورد تأکید یونِسید، تسریع سرمایه‌گذاری‌های صنعتی و توسعه اقتصاد چرخشی در زنجیره فولاد است. فولادسازان اسپانیایی سالانه ۹.۳ میلیون تن قراضه فلزی را بازیافت می‌کنند و بیش از ۹۰ درصد آب مصرفی خود را نیز مجدداً در فرآیندهای صنعتی به کار می‌گیرند؛ آماری که نشان‌دهنده اهمیت بازیافت و بهره‌وری منابع در ساختار تولید این صنعت است.

با وجود این ظرفیت‌ها، انجمن فولاد اسپانیا معتقد است توسعه بیشتر فعالیت‌های صنعتی و زیست‌محیطی مستلزم کاهش موانع اداری و تسهیل فرآیندهای سرمایه‌گذاری است. ازاین‌رو، تسریع صدور مجوزهای صنعتی، گسترش دسترسی شرکت‌های کوچک و متوسط به حمایت‌های دولتی و تضمین دسترسی پایدار به قراضه در بازار اروپا، از جمله پیشنهادهای این انجمن به دولت آینده محسوب می‌شود.

تأمین قراضه به‌عنوان یکی از مواد اولیه مهم تولید فولاد، به‌ویژه در مسیر توسعه تولید مبتنی بر کوره‌های قوس الکتریکی، اهمیت ویژه‌ای دارد و می‌تواند نقش مؤثری در کاهش مصرف منابع اولیه و انتشار آلاینده‌ها ایفا کند.

ششمین محور مطالبات فولادسازان اسپانیایی به ثبات نیروی کار، اصلاح مقررات اشتغال و تقویت نظارت‌های گمرکی اختصاص دارد. یونِسید خواستار اصلاح نظام مرخصی استعلاجی، ایجاد انعطاف بیشتر در ترتیبات کاری و توسعه آموزش‌های فنی‌وحرفه‌ای متناسب با نیازهای صنعت شده است.

این انجمن همچنین بر ضرورت ایجاد سازوکار هماهنگی میان نهادهای مختلف مسئول نظارت گمرکی در اسپانیا تأکید دارد تا مقابله با کالاهای تقلبی و واردات غیرمنصفانه با اثربخشی بیشتری دنبال شود.از نگاه تولیدکنندگان فولاد، تقویت مهارت‌های تخصصی نیروی انسانی در کنار کنترل دقیق‌تر مبادی ورودی کالا، می‌تواند به افزایش بهره‌وری بنگاه‌ها، حفظ اشتغال صنعتی و ایجاد شرایط رقابتی عادلانه‌تر در بازار کمک کند.

رشد محدود تولید فولاد اسپانیا در سال ۲۰۲۵

بر اساس گزارش پیشین مرکز مطالعات GMK، تولید فولاد اسپانیا در سال ۲۰۲۵ با رشد ۰.۷ درصدی نسبت به سال ۲۰۲۴ به ۱۱ میلیون و ۹۵۰ هزار تن رسید. این کشور در رتبه‌بندی کشورهای تولیدکننده فولاد جهان که از سوی انجمن جهانی فولاد (World Steel Association) منتشر شده است، جایگاه پانزدهم را به خود اختصاص داد.میانگین تولید ماهانه فولاد اسپانیا در سال ۲۰۲۵ حدود ۹۹۵ هزار و ۸۰۰ تن بود؛ درحالی‌که این شاخص در سال ۲۰۲۴ به ۹۸۸ هزار و ۶۰۰ تن می‌رسید.

طرح ۱۰‌محوری انجمن فولاد اسپانیا در شرایطی ارائه شده است که تولیدکنندگان این کشور، در کنار تلاش برای حفظ سطح تولید و نوسازی فناوری، با چالش‌هایی همچون هزینه انرژی، فشار واردات و الزامات گذار سبز مواجه‌اند. مطالبات یونِسید نشان می‌دهد رقابت‌پذیری صنعت فولاد اروپا بیش از گذشته به هماهنگی سیاست‌های صنعتی، انرژی، تجاری و زیست‌محیطی وابسته شده است.