بازار کربن اروپا در پیچ اصلاحات
نرگس کاظمی
یکشنبه ۲۴ خرداد ۱۴۰۵ - ۱۰:۵۹

همزمان با افزایش چشمگیر هزینه‌های انتشار کربن در اتحادیه اروپا، بزرگ‌ترین تشکل صنعتی ایتالیا خواستار اصلاح نظام تجارت انتشار گازهای گلخانه‌ای (ETS) شده است. کنفیندوستریا معتقد است که اگرچه این سازوکار نقش مهمی در پیشبرد اهداف اقلیمی اروپا داشته، اما رشد هزینه‌های کربنی و انرژی، رقابت‌پذیری صنایع اروپایی را تحت فشار قرار داده است. در همین حال، کمیسیون اروپا نیز در حال بررسی اصلاحاتی از جمله افزایش سهمیه‌های رایگان انتشار برای حمایت از بخش صنعت و تسهیل گذار سبز است؛ موضوعی که به یکی از مهم‌ترین مباحث سیاست‌گذاری صنعتی اروپا تبدیل شده است.

پایگاه تحلیلی خبری ایراسین؛ کنفیندوستریا، بزرگ‌ترین تشکل نماینده شرکت‌های صنعتی و خدماتی ایتالیا، بار دیگر بر ضرورت بازنگری در نظام تجارت انتشار گازهای گلخانه‌ای اتحادیه اروپا (ETS) تأکید کرد و خواستار اصلاحاتی شد که ضمن حفظ اهداف اقلیمی، از رقابت‌پذیری صنایع اروپایی نیز حمایت کند. این درخواست در حالی مطرح می‌شود که افزایش شدید هزینه‌های انتشار کربن طی سال‌های اخیر فشار قابل توجهی بر صنایع انرژی‌بر اروپا وارد کرده و بحث درباره آینده نظام ETS به یکی از موضوعات مهم سیاست‌گذاری صنعتی در اتحادیه اروپا تبدیل شده است.

«آنتونیو گوتزی»، مشاور ویژه کنفیندوستریا در امور استقلال راهبردی اروپا، رقابت‌پذیری و برنامه ماتئی (Mattei Plan)، در سخنانی در بروکسل تأکید کرد که برخی سازوکارهای فعلی نظام تجارت انتشار کربن به‌گونه‌ای عمل می‌کنند که می‌توانند توان رقابتی صنایع اروپایی را تضعیف کنند.

به گفته وی، ETS طی سال‌های گذشته نقش مهمی در کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای و پیشبرد فرآیند کربن‌زدایی صنایع اروپا ایفا کرده است، اما تحولات اخیر نشان می‌دهد که این سازوکار اکنون به اصلاحات عملی و واقع‌بینانه نیاز دارد.

گوتزی با اشاره به روند صعودی هزینه انتشار کربن در اروپا اظهار داشت که قیمت هر تن دی‌اکسیدکربن در چارچوب ETS از حدود ۵ تا ۸ دلار در سال ۲۰۱۷ به نزدیک ۱۰۰ دلار در سال‌های اخیر رسیده است.به گفته وی، این افزایش چشمگیر هزینه‌ها فشار سنگینی بر تولیدکنندگان اروپایی وارد کرده و شرایطی ایجاد کرده است که در اقتصادهای رقیب بزرگ جهان نمونه مشابهی ندارد. وی هشدار داد که تداوم این روند می‌تواند موجب کاهش توان رقابتی صنایع اروپا در برابر تولیدکنندگان سایر مناطق جهان شود.

کنفیندوستریا معتقد است تأثیر نظام تجارت انتشار تنها به هزینه مستقیم انتشار گازهای گلخانه‌ای محدود نمی‌شود، بلکه از طریق بازار برق نیز هزینه‌های تولید را افزایش می‌دهد. بر اساس برآوردهای مختلف، ETS در ساعت‌هایی که نیروگاه‌های گازی سیکل ترکیبی تعیین‌کننده قیمت برق هستند، موجب افزایش بهای برق به میزان حدود ۲۵ تا ۳۰ یورو به ازای هر مگاوات ساعت می‌شود. این مسئله به‌ویژه برای صنایع فولاد، فلزات اساسی، سیمان، مواد شیمیایی و سایر صنایع انرژی‌بر اهمیت زیادی دارد.

حمایت از کربن‌زدایی؛ مخالفت با فشار بیش از حد بر صنعت

گوتزی تأکید کرد که درخواست کنفیندوستریا به معنای مخالفت با اهداف اقلیمی اروپا نیست. وی از آغاز بحث‌های جدی در سطح اتحادیه اروپا درباره اصلاح ETS استقبال کرد و گفت بازنگری در این نظام باید به شکلی انجام شود که هم اهداف زیست‌محیطی حفظ شوند و هم صنعت اروپا توان رقابت خود را از دست ندهد.

در همین راستا، «اوریلیو رجینا»، نایب‌رئیس کنفیندوستریا در امور انرژی، اعلام کرد که صنایع ایتالیا قصد توقف گذار سبز یا تضعیف سازوکارهای کاهش انتشار کربن را ندارند. با این حال، وی تأکید کرد هرگونه اصلاح ETS باید با نیازهای واقعی بخش صنعت سازگار باشد و اصول بنیادین عملکرد این نظام را نیز در نظر بگیرد.

کنفیندوستریا اعلام کرده است که درخواست اصلاح نظام تجارت انتشار دیگر صرفاً مطالبه ایتالیا نیست و شمار فزاینده‌ای از کشورهای عضو اتحادیه اروپا نیز خواهان بازنگری در این سازوکار شده‌اند. افزایش هزینه‌های انرژی، کاهش رشد صنعتی و تشدید رقابت جهانی از جمله عواملی هستند که بسیاری از دولت‌های اروپایی را به حمایت از اصلاح ETS سوق داده‌اند.

پیشنهاد جدید کمیسیون اروپا برای افزایش سهمیه‌های رایگان

در همین حال، خبرگزاری رویترز به سندی داخلی از کمیسیون اروپا اشاره کرده که نشان می‌دهد بازنگری در ETS احتمالاً با افزایش حجم سهمیه‌های رایگان انتشار برای واحدهای صنعتی همراه خواهد بود.

بر اساس این پیشنهاد: شرکت‌های صنعتی در ازای سرمایه‌گذاری در پروژه‌های داخل اتحادیه اروپا، سهم بیشتری از مجوزهای رایگان انتشار دریافت خواهند کرد. دولت‌های عضو موظف می‌شوند بخش عمده درآمد حاصل از فروش مجوزهای ETS را به پروژه‌های کربن‌زدایی صنایع تحت پوشش این نظام اختصاص دهند. همچنین استفاده گسترده‌تر از ذخیره ویژه حمایتی (Special Reserve) در دستور کار قرار خواهد گرفت.

اتحادیه اروپا پیش‌تر برنامه‌ریزی کرده بود به‌تدریج تعداد مجوزهای رایگان انتشار دی‌اکسیدکربن را کاهش دهد تا صنایع را به سمت سرمایه‌گذاری‌های سبز سوق دهد.اما این سیاست با مخالفت گسترده شرکت‌های صنعتی و همچنین برخی دولت‌های عضو مواجه شد؛ زیرا آن‌ها معتقدند حذف سریع سهمیه‌های رایگان می‌تواند به تضعیف رقابت‌پذیری تولیدکنندگان اروپایی در برابر رقبای خارجی منجر شود. بر اساس برنامه اعلام‌شده، کمیسیون اروپا قرار است در تاریخ ۱۵ ژوئیه پیشنهاد رسمی خود برای اصلاح نظام ETS را ارائه کند.

کمیسیون اروپا پیش‌تر در ماه مه نیز اهداف به‌روزشده ETS برای دوره ۲۰۲۶ تا ۲۰۳۰ را منتشر کرده بود. این سند پیش‌بینی می‌کند طی سال‌های آینده تعداد بیشتری از سهمیه‌های رایگان انتشار در اختیار بخش صنعت قرار گیرد؛ اقدامی که با هدف تسهیل گذار سبز و جلوگیری از خروج سرمایه‌گذاری‌های صنعتی از اروپا طراحی شده است.

در حالی که اتحادیه اروپا بر تحقق اهداف اقلیمی و کربن‌زدایی اقتصاد تأکید دارد، صنایع اروپایی به‌ویژه در ایتالیا خواهان اصلاحاتی هستند که از افزایش بیش از حد هزینه‌های تولید جلوگیری کند. اکنون بحث بر سر آینده نظام ETS به یکی از مهم‌ترین محورهای سیاست صنعتی اروپا تبدیل شده؛ جایی که حفظ تعادل میان رقابت‌پذیری اقتصادی و اهداف زیست‌محیطی، چالش اصلی سیاست‌گذاران اروپایی خواهد بود.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha

گفت‌وگو

پربازدیدهای مسئولیت‌اجتماعی

یادداشت

تازه‌ترین‌ها مسئولیت‌اجتماعی

ویدیوی صفحه

دیدگاه