پایگاه خبری تحلیلی ایراسین، بورس کالای ایران با ابلاغیهای جدید، معادلات قیمتگذاری در زنجیره تامین فولاد را دستخوش تغییری بنیادین کرده است. این دستور العمل جدید که از ششم اسفندماه ۱۴۰۴ اجرایی میشود، با هدف ایجاد تناسب و مهار شوکهای قیمتی، سقف رشد قیمتها را در دو سوی بالادست و پاییندست زنجیره محدود میسازد.
بر اساس این بخشنامه، حداکثر قیمت پایه برای محصولات بالادستی به صورت درصدی قطعی از آخرین قیمت کشفشده «شمش بلوم» میخکوب شده است: آهن اسفنجی (۵۳ درصد)، گندله (۲۲.۵ درصد) و کنسانتره (۱۶ درصد). افزون بر این، در بخش میانی و پاییندست نیز، سقف قیمت پایه شمش بلوم و میلگرد نمیتواند بیش از ۵ درصد فراتر از میانگین قیمتهای معاملهشده در دو هفته گذشته باشد.
تحلیل ساختار بازار و توازن قدرت
این ابلاغیه مستقیماً بر قدرت چانهزنی تامینکنندگان و توزیع حاشیه سود در طول زنجیره ارزش اثر میگذارد. پیوند زدن اجباری قیمت مواد اولیه (مانند کنسانتره و آهن اسفنجی) به محصول نهاییتر (شمش)، قدرت قیمتگذاری مستقل را از تولیدکنندگان بالادستی سلب کرده و آن را به عملکرد بخش میانی زنجیره گره میزند. این امر، اگرچه به عنوان یک ضربهگیر برای فولادسازان عمل کرده و ریسک فشارهای هزینهای ناشی از کمبود مواد اولیه را کاهش میدهد، اما همزمان یک سقف شیشهای (محدودیت ۵ درصدی) برای رشد درآمدهای خود شمشسازان و نوردکاران نیز ایجاد میکند.
ادغام عمودی به روش تنظیمگری
در مختصات جهانی، غولهای صنعت فولاد برای محافظت از حاشیه سود خود در برابر نوسانات بازار، به استراتژیهای پیچیدهای چون ادغام عمودی (مالکیت معادن تا نورد) و ابزارهای پوشش ریسک روی میآورند. در غیاب چنین یکپارچگی ارگانیکی در بخش بزرگی از صنعت فولاد ایران، بورس کالا در حال اعمال یک ادغام عمودی مصنوعی از طریق بخشنامههای دستوری است. این نهاد با تعیین دقیق سهم هر حلقه از کیک درآمدهای شمش، تلاش میکند تا سودآوری را به جای مکانیزم عرضه و تقاضا، از طریق فرمولهای ریاضی تضمین و توزیع کند.
چشمانداز پیشرو
این ساختار جدید، قواعد بازی را در صنعت فولاد ایران تغییر میدهد. در بازاری که سقف قیمتها و حاشیه سود بخشهای مختلف به شدت تنظیم و محدود شده است، تنها مسیر باقیمانده برای خلق مزیت رقابتی، تمرکز بیامان بر بهرهوری عملیاتی و کاهش بهای تمامشده خواهد بود. شرکتهایی که نتوانند هزینههای تولید خود را بهینهسازی کنند، در این چارچوب صلب قیمتی، به سرعت حاشیه سود خود را از دست خواهند داد.
نظر شما