پایگاه تحلیلیخبری ایراسین؛ اتحادیه اروپا در حالی به ماههای سرد سال نزدیک میشود که سطح ذخایر گاز آن به پایینترین میزان در ۱۳ سال گذشته رسیده و این وضعیت، نگرانی معاملهگران انرژی از بازار زمستانی و احتمال افزایش نوسان قیمتها را تشدید کرده است. انگلیس نیز به دلیل مصرف بالای گاز و ظرفیت محدود ذخیرهسازی داخلی، در برابر این نوسانات آسیبپذیرتر است.
به گزارش گاردین، ذخایر گاز اتحادیه اروپا در آخرین هفته ماه اوت تنها ۶۳ درصد پر بوده است؛ رقمی که بهمراتب پایینتر از میانگین ۸۰ درصدی ذخایر در اواخر ماه اوت طی سالهای اخیر است و از پایینترین سطوح ثبتشده برای این مقطع از سال به شمار میرود.
گرگ مولنار، تحلیلگر بازار گاز و استاد این حوزه، با اشاره به سرعت کند تزریق گاز به مخازن ذخیرهسازی اعلام کرد که اگر روند فعلی ادامه پیدا کند، اتحادیه اروپا احتمالاً فصل گرمایش زمستانی را با ذخایری حدود یکپنجم کمتر از میانگین پنجساله آغاز خواهد کرد؛ سطحی که میتواند پایینترین میزان ذخایر گاز اروپا از سال ۲۰۱۳ باشد.
مولنار هشدار داد که پایین بودن سطح ذخایر بهطور طبیعی ریسک افزایش نوسان قیمت گاز در زمستان را بالا میبرد. این وضعیت در صورت وقوع دورههای سرمای شدید یا کاهش سرعت وزش باد، که میتواند مصرف گاز برای تولید برق و گرمایش را افزایش دهد، تشدید خواهد شد.
انگلیس؛ یکی از آسیبپذیرترین بازارهای اروپا
انگلیس ممکن است بیش از بسیاری از کشورهای اروپایی در معرض نوسانات بازار قرار گیرد؛ زیرا از یک سو یکی از بزرگترین مصرفکنندگان گاز در اروپا است و از سوی دیگر، از پایینترین سطوح ظرفیت ذخیرهسازی داخلی گاز برخوردار است.
این کشور معمولاً برای تأمین نیاز خود به واردات گاز از طریق خطوط لوله از اروپا و همچنین محمولههای گاز طبیعی از طریق کشتی از آمریکا و خاورمیانه متکی است.
کریس اوشی، مدیرعامل شرکت سنتریکا (Centrica)، مالک بریتیش گاز، در همین هفته هشدار داده است که انگلیس برای زمستان پیش رو «تقریباً هیچ گازی در ذخایر خود» ندارد.
اختلال در صادرات خلیج فارس و دشواری پر کردن ذخایر اروپا
ذخایر گاز اتحادیه اروپا از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران و اختلال شدید ایجادشده در صادرات نفت و گاز منطقه خلیج فارس، برای افزایش به سمت هدف کاهشیافته ۸۰ درصدی پیش از آغاز زمستان با مشکل مواجه شده است.
در کنار این تحولات، پایان سرد زمستان گذشته و افزایش غیرمعمول استفاده از گاز برای تولید برق در جریان موجهای گرمای تابستان امسال اروپا نیز به کاهش ذخایر گاز این بلوک کمک کرده است.
در سالهای معمول، صاحبان تأسیسات ذخیرهسازی در فصل تابستان، زمانی که تقاضا و قیمت گاز پایینتر است، مخازن خود را برای فصل زمستان پر میکنند؛ اما مجموعهای از عوامل در سال جاری روند ذخیرهسازی را با اختلال مواجه کرده است.
«وحشت زمستانی» در بازار گاز اروپا
قیمتهای بازار گاز اروپا در تابستان امسال نسبتاً آرام باقی مانده بود؛ زیرا بازار امیدوار بود تنگه هرمز دوباره باز شود و اروپا فرصت کافی برای بازسازی ذخایر گاز پیش از زمستان پیدا کند.
با این حال، بیارنه شیلدراپ، تحلیلگر ارشد کالا در گروه بانکی نوردیک SEB، معتقد است «هیچکس انتظار ندارد این اتفاق به این زودی رخ دهد».
او افزود که در نتیجه، بازار گاز طبیعی اروپا طی هفته گذشته با نوعی «وحشت زمستانی» مواجه شده است.
با وجود این نگرانیها، انتظار نمیرود اروپا در زمستان امسال با کمبود فیزیکی گاز مواجه شود؛ اما معاملهگران پیشبینی میکنند که قیمتها افزایش قابلتوجهی داشته باشند.
احتمال عبور قیمت گاز اروپا از ۱۰۰ یورو
قیمت پایه گاز اروپا در هفتههای اخیر به بالاترین سطح خود طی سه سال گذشته رسیده و از ۶۸ یورو به ازای هر مگاواتساعت عبور کرده است. این رقم بیش از دو برابر قیمت گاز در ابتدای سال جاری است.
افزایش قیمتها عمدتاً ناشی از انتظار فزاینده بازار برای تشدید رقابت میان خریداران اروپایی و آسیایی بر سر محمولههای گاز طبیعی مایع (LNG) است. با سردتر شدن هوا، تقاضای گاز در هر دو بازار افزایش خواهد یافت و اروپا برای تأمین ذخایر خود باید با خریداران آسیایی بر سر محمولههای LNG رقابت کند.
تحلیلگران گلدمن ساکس هشدار دادهاند که اگر صادرات گاز از خاورمیانه به وضعیت عادی بازنگردد، قیمت پایه گاز اروپا احتمالاً باید به بیش از ۱۰۰ یورو به ازای هر مگاواتساعت افزایش یابد تا بتواند محمولههای کافی برای پاسخگویی به تقاضای زمستانی را به سمت اروپا جذب کند.
اروپای غربی در کانون نگرانیها
نگرانی درباره تأمین گاز در اروپای غربی شدیدتر است؛ زیرا سطح ذخایر در این منطقه بهمراتب پایینتر از کشورهایی مانند ایتالیا و لهستان قرار دارد؛ کشورهایی که توانستهاند ذخایر خود را به بیش از ۸۰ درصد ظرفیت برسانند.
بر اساس دادههای Gas Infrastructure Europe، آلمان که بزرگترین ظرفیت ذخیرهسازی گاز در اروپا را در اختیار دارد، در حال حاضر تنها حدود نیمی از ظرفیت ذخایر خود را پر کرده است.
در همین حال، سطح ذخایر گاز در بلژیک ۵۱ درصد و در هلند ۴۵ درصد است. این دو کشور اهمیت ویژهای برای بازار انگلیس دارند، زیرا از طریق خطوط لوله به بازار گاز این کشور متصل هستند.
افزایش وابستگی انگلیس به واردات گاز
انتظار میرود وابستگی انگلیس به واردات گاز از بازار جهانی در سالهای آینده بیشتر شود. کاهش تولید گاز در بخش انگلیسی دریای شمال در حال شتاب گرفتن است و انتظار میرود تولید گاز نروژ نیز از سال ۲۰۳۰ روند نزولی پیدا کند.
در همین شرایط، دولت انگلیس در حال بررسی طرحهایی برای ارائه حمایت مالی مستقیم با هدف حفاظت از زیرساختهای داخلی گاز است.
این بررسی پس از آن انجام شد که یک مشاوره رسمی دولت نشان داد خانهها و کسبوکارهای انگلیسی، با وجود رشد منابع انرژی پاک، ممکن است در دهه آینده با خطر کمبود گاز مواجه شوند.
یکی از گزینههای مطرح، ارائه حمایت مالی به مالکان تأسیسات ذخیرهسازی گاز و اپراتورهای خطوط لوله است تا ارتقا، نگهداری و تداوم فعالیت این زیرساختها در دهههای آینده از نظر اقتصادی توجیهپذیر باشد.
افزایش دوباره قبوض انرژی انگلیس
در همین حال، نهاد تنظیم مقررات انرژی انگلیس (Ofgem) اعلام کرده است که قبوض معمول گاز و برق خانوارها از ماه اکتبر تحت سقف قیمتی سهماهه، ۴ درصد افزایش خواهد یافت.
این افزایش پس از آن رخ میدهد که قبوض انرژی در ابتدای ماه ژوئیه ۱۳ درصد افزایش یافته بود. Ofgem اعلام کرده است که افزایش جدید برای انعکاس رشد قیمتها در بازار جهانی انرژی، ناشی از جنگ علیه ایران، اعمال خواهد شد.
در مجموع، کاهش سطح ذخایر گاز اروپا، محدودیت ظرفیت ذخیرهسازی در انگلیس، اختلال در جریان صادرات گاز از خاورمیانه و احتمال افزایش رقابت اروپا و آسیا برای خرید LNG، چشمانداز بازار گاز در آستانه زمستان را با ریسک افزایش قیمت و نوسان همراه کرده است؛ هرچند برآورد فعلی تحلیلگران این است که اروپا با کمبود فیزیکی گاز مواجه نخواهد شد.
نظر شما