پایگاه تحلیلی خبری ایراسین؛ شرکت نفتی دولتی آرامکو عربستان، اعلام کرد سهام خود در پروژه مشترک پالایش و پتروشیمی (PRefChem) در مالزی را به شریک خود، پتروناس( PETRONAS)، منتقل خواهد کرد؛ اقدامی که عملاً به همکاری هشت‌ساله دو غول انرژی در جنوب شرق آسیا پایان می‌دهد.

بر اساس بیانیه مشترک دو شرکت، این معامله پس از نهایی شدن شرایط حقوقی و اجرایی، باعث می‌شود مجموعه PRefChem به‌طور کامل تحت مالکیت و مدیریت پتروناس قرار گیرد. جزئیات مالی این واگذاری اعلام نشده است.

پروژه PRefChem شامل دو شرکت مشترک یعنی «Pengerang Refining Company» و «Pengerang Petrochemical Company» است که در مجتمع عظیم «پنگرنگ» در ایالت جوهور مالزی فعالیت می‌کنند. این مجتمع یکی از مهم‌ترین قطب‌های پالایشی و پتروشیمی جنوب شرق آسیا به شمار می‌رود.

این پالایشگاه ظرفیت فرآورش حدود ۳۰۰ هزار بشکه نفت خام در روز را دارد و محصولاتی مانند سوخت جت، بنزین و گازوئیل تولید می‌کند. همچنین خوراک مجتمع پتروشیمی مجاور را تأمین می‌کند؛ مجتمعی که ظرفیت اسمی آن حدود ۳.۴ میلیون تن در سال اعلام شده است. محصولات پایین‌دستی این مجموعه شامل پلی‌اتیلن، پلی‌پروپیلن و محصولات گلیکولی است و نقش مهمی در زنجیره تأمین صنایع شیمیایی و سوخت منطقه دارد.

رویترز در گزارش خود تأکید کرده این معامله نشان‌دهنده تغییرات گسترده در همکاری‌های انرژی آسیاست؛ تغییراتی که تحت تأثیر جنگ خاورمیانه و اختلال در عبور نفت از تنگه هرمز شکل گرفته‌اند. از اواخر فوریه، محدود شدن جریان نفت خام از خلیج فارس باعث کاهش خوراک پالایشگاه‌ها، افت تولید و کمبود سوخت در برخی بازارهای آسیایی شده است.

افت تولید عربستان، آرامکو را به خروج از پروژه مالزی رساند

آرامکو پیش از این بین ۵۰ تا ۷۰ درصد خوراک نفت خام PRefChem را تأمین می‌کرد، اما کاهش تولید عربستان در پی بحران منطقه‌ای، این شرکت را به بازنگری در استراتژی سرمایه‌گذاری پایین‌دستی خود واداشته است. طبق داده‌های منابع ثانویه اوپک، تولید عربستان در آوریل حدود یک‌سوم کمتر از سطح پیش از جنگ بوده است.

پتروناس اعلام کرده مالکیت کامل این پروژه، انعطاف بیشتری برای تأمین نفت خام از منابع غیرخلیج فارس فراهم می‌کند و به این شرکت اجازه می‌دهد محصولات را متناسب با رشد تقاضای سوخت در آسیا مدیریت کند. این شرکت همچنین تأکید کرده که کنترل کامل PRefChem به تقویت امنیت انرژی مالزی و افزایش تاب‌آوری صنعتی این کشور در برابر نوسانات بازار جهانی کمک خواهد کرد.

آرامکو در سال ۲۰۱۷ و هم‌زمان با سفر رسمی ملک سلمان به مالزی، توافق سرمایه‌گذاری ۷ میلیارد دلاری در این پروژه را امضا کرد؛ سرمایه‌گذاری‌ای که در آن زمان یکی از بزرگ‌ترین پروژه‌های پایین‌دستی خارجی این شرکت محسوب می‌شد. شرکت‌های مشترک PRefChem نیز رسماً در مارس ۲۰۱۸ تأسیس شدند.

با وجود واگذاری سهام، دو شرکت اعلام کرده‌اند همکاری‌های تجاری میان آن‌ها ادامه خواهد داشت. این همکاری‌ها می‌تواند شامل تأمین نفت خام، تبادل فناوری و توزیع یکپارچه محصولات باشد. این موضوع نشان می‌دهد اگرچه آرامکو از مالکیت مستقیم در پروژه خارج می‌شود، اما همچنان به حفظ نفوذ تجاری و حضور خود در بازار انرژی جنوب شرق آسیا علاقه‌مند است.