پایگاه خبری تحلیلی ایراسین؛ در پی وقوع تنشهای نظامی و فشارهای اقتصادی ناشی از تهاجم مشترک آمریکا و رژیم صهیونیستی، معماری اقتصاد ملی ایران نیازمند بازتعریف اولویتها و استفاده از تمامی ظرفیتهای بالقوه است. در این میان، مناطق آزاد و ویژه اقتصادی که پیش از این به عنوان ویترینهای سرمایهگذاری و توسعه صادرات مطرح بودند، اکنون به "پادگانهای لجستیکی و تولیدی" در جنگ اقتصادی تبدیل شدهاند.
تغییر پارادایم؛ از جذب سرمایه به پشتیبانی حیاتی
رضا مسرور، دبیر شورایعالی مناطق آزاد، با تأکید بر ضرورت بازتعریف نقش این مناطق در شرایط ویژه کشور، معتقد است که رویکرد سنتی صرفاً بر مبنای جذب سرمایهگذاری و توسعه تجاری دیگر پاسخگوی نیازهای فعلی نیست. وی با اشاره به شرایط خاص کشور پس از تهاجم آمریکایی ـ صهیونیستی، مناطق آزاد را از مهمترین نقاط اتکای اقتصاد در دوران بحران دانست و تصریح کرد: «در چنین شرایطی، نقش این مناطق تنها به جذب سرمایهگذاری و توسعه تجاری محدود نمیشود، بلکه تأمین پایدار کالاهای اساسی، تسهیل واردات مواد اولیه و پشتیبانی از واحدهای تولیدی کشور باید در اولویت قرار گیرد.» این دیدگاه نشاندهنده تحولی بنیادین در مأموریت مناطق آزاد است؛ جایی که این مناطق اکنون باید به عنوان بازوی مکمل دولت در تأمین نیازهای اساسی و مدیریت بحران عمل کنند.
ژئوپلیتیک مقاومت؛ محوریت راهبردی منطقه آزاد انزلی
در تحلیل جایگاه جغرافیایی مناطق آزاد، منطقه آزاد انزلی جایگاه ویژهای دارد. رضا مسرور این منطقه را به دلیل موقعیت راهبردی در اتصال کریدورهای شرق به غرب و شمال به جنوب، یکی از مهمترین نقاط عملیاتی کشور در دوران جنگ و فشار اقتصادی توصیف کرد. وی با بیان اینکه بهرهبرداری حداکثری از این ظرفیتها میتواند به تقویت تابآوری اقتصادی کشور کمک کند، افزود: «توسعه روابط با کشورهای حوزه دریای خزر در کنار استفاده از موقعیت انزلی، ضامن تقویت اقتصاد در دوران جنگ و بازسازی در دوران پسا جنگ خواهد بود.» این امر حاکی از آن است که مناطق آزاد به عنوان دروازههای امن ورود و خروج کالا در شرایطی که مسیرهای معمول در معرض تهدید هستند، عمل میکنند.
زیرساختهای لجستیک؛ اولویت راهبردی برای جلوگیری از شوک عرضه
رضا مسرور با بیان اینکه مناطق آزاد به بازوی مکمل دولت در تأمین نیازهای اساسی کشور تبدیل شدهاند، تکمیل زیرساختهای لجستیکی را خط قرمز مدیریت بحران دانست. وی اظهار کرد: «تکمیل زیرساختهای لجستیکی، تسریع در راهاندازی مراکز پشتیبانی و تقویت شبکه حملونقل و انبار از مهمترین وظایف مناطق آزاد در شرایط جنگی است؛ چراکه هرگونه تأخیر در این حوزه، مستقیماً بر بازار کالاهای اساسی و زنجیره تولید اثر میگذارد.» دبیر شورایعالی مناطق آزاد همچنین بر ضرورت استفاده از همه ظرفیتهای استانی و ملی برای فعالسازی کامل منطقه آزاد انزلی تأکید کرد و گفت: «مناطق آزاد باید با رویکردی میدانی و جهادی، هم در توسعه اقتصادی و هم در تأمین نیازهای حیاتی کشور نقشآفرین باشند.»
پایش میدانی؛ گزارش عملیات گمرکات و تداوم جریان کالا
در بخشی دیگر از این گزارش، اسفندیار شاهمنصوری، معاون توسعه اقتصادی و سرمایهگذاری دبیرخانه، با ارائه آماری از وضعیت فعلی، تصویری از عملیات میدانی ترسیم کرد. وی تأکید کرد: «براساس گزارشات میدانی گمرکات تمامی مناطق آزاد فعال بوده و خدمات گمرکی در اغلب مناطق بهصورت مستمر در حال ارائه است. در برخی مناطق با توجه به شرایط موجود، فعالیتها به شکل بعضاً شیفتی انجام میشود، اما روند ترخیص کالا و ارائه خدمات گمرکی بدون وقفه در حال انجام است.» شاهمنصوری ادامه داد: «متناسب با شرایط فعلی کشور، فرآیند تخلیه، ترخیص و جابهجایی کالاها با تاکید بر تسهیل در واردات کالاهای اساسی موردنیاز کشور در اغلب مناطق به صورت فعال در حال انجام و مورد پیگیری است و ورود کالا از مسیرهای دریایی، ترانزیت خارجی، حملونقل زمینی و ریلی بهصورت مستمر ادامه دارد.»
مدیریت جهادی تولید؛ تمرکز بر صنایع غذایی و دارویی
معاون دبیرخانه شورایعالی مناطق آزاد در خصوص وضعیت تولید واحدهای صنعتی مستقر در این مناطق نیز توضیح داد: «رصد مستمر وضعیت تولید و ارزیابی میزان پایداری فعالیت واحدهای صنعتی در شرایط ویژه کنونی مناطق آزاد نیز نشان از وضعیت استمرار تولید کالاهای ضروری، مدیریت ظرفیت واحدها و حفظ تابآوری زنجیره تأمین کشور است.» وی افزود: «بررسی وضعیت مناطق آزاد نشان میدهد که با وجود شرایط خاص کشور، تمرکز اصلی بر تولید کالاهای ضروری، صنایع غذایی، دارویی و اقلام حیاتی بازار قرار دارد. مدیریت ظرفیت تولید، تنظیم شیفتهای کاری و حضور کنترلشده نیروی انسانی موجب شده پایداری تولید و استمرار تأمین کالاهای اساسی مورد نیاز کشور فراهم شده است.»
در نهایت آنچه از اظهارات مقامات مسئول و گزارشهای میدانی استنباط میشود، تغییر پارادایم در حاکمیت مناطق آزاد است. این مناطق اکنون نه تنها به عنوان موتور محرک سرمایهگذاری، بلکه به عنوان سپر دفاعی در برابر شوکهای اقتصادی عمل میکنند. همانطور که رضا مسرور تاکید کرد، رضایت مردم باید شاخص اصلی ارزیابی عملکرد این مناطق باشد و این امر تنها با تسریع در احداث مرکز لجستیک و ایجاد مرکز تحلیل محیط کسبوکار محقق خواهد شد. ادامه این روند با رویکردی جهادی و میدانی، تضمینکننده ثبات بازار و عبور موفقیتآمیز کشور از این بحران خواهد بود.
نظر شما