پایگاه تحلیلیخبری ایراسین؛ بازار برق اروپا در اوت ۲۰۲۶ تحت تأثیر افزایش قیمت گاز طبیعی، رشد تقاضای برق در پی موج گرما، افزایش هزینه انتشار کربن و کاهش تولید برق خورشیدی و بادی با افزایش قابل توجه قیمتها مواجه شد. همزمان، کاهش سطح آب رودخانهها و افزایش دمای آب، تولید برخی نیروگاههای هستهای اروپا را نیز محدود کرد و فشار مضاعفی بر بازار برق وارد آورد. در چنین شرایطی، افزایش هزینه انرژی بار دیگر نگرانیها درباره رقابتپذیری صنایع اروپا را تشدید کرده و اتحادیه اروپا بر توسعه تولید داخلی برق کمکربن و سرعت بخشیدن به روند برقیسازی اقتصاد تأکید دارد.
ایتالیا گرانترین بازار برق اروپا شد
بر اساس دادههای Ember، میانگین ماهانه قیمت عمدهفروشی برق در بازار روزبعد در اوت در بازارهای اصلی اروپا افزایش یافت. ایتالیا با قیمت ۱۷۹.۲ یورو به ازای هر مگاواتساعت و رشد ۱۴.۳ درصدی نسبت به ژوئیه، گرانترین بازار برق اروپا بود.
پس از ایتالیا، میانگین قیمت برق روزبعد در لهستان به ۱۳۴.۴ یورو، در اسلواکی به ۱۵۰.۷ یورو و در مجارستان به ۱۵۲.۱ یورو به ازای هر مگاواتساعت رسید.
در آلمان نیز قیمت برق به ۱۲۶.۱ یورو به ازای هر مگاواتساعت رسید که افزایش ۱۸ درصدی را نسبت به ماه قبل نشان میدهد. میانگین قیمت برق در فرانسه ۱۲۵.۶ یورو بود که رشد ماهانه ۳۰ درصدی داشت. در اسپانیا نیز قیمت برق به ۱۱۹ یورو رسید و ۱۳.۶ درصد افزایش یافت. سوئد با میانگین ۵۹.۶ یورو به ازای هر مگاواتساعت و رشد ۲۹.۸ درصدی، کمترین قیمت را در میان بازارهای اصلی مورد بررسی داشت.
گرمای شدید، تقاضای برق را افزایش داد
به گزارش AleaSoft، میانگین قیمت ماهانه برق در اوت در تمام بازارهای اصلی اروپا افزایش یافت. این روند در شرایطی شکل گرفت که موج گرما، تقاضای برق را افزایش داد و همزمان قیمت گاز طبیعی و هزینه مجوزهای انتشار دیاکسیدکربن نیز بالا رفت.
از سوی دیگر، تولید برق خورشیدی در اوت کاهش یافت؛ هرچند برخی کشورها در مقاطعی رکوردهای جدیدی در تولید برق خورشیدی ثبت کردند. حجم تولید برق بادی نیز در این ماه کاهش پیدا کرد و افت تولید این دو منبع تجدیدپذیر، فشار بیشتری بر بازار برق وارد کرد.
گاز اروپا ۹۰ درصد گرانتر شد
یکی از مهمترین عوامل افزایش قیمت برق اروپا، جهش قیمت گاز طبیعی بود. میانگین قیمت قراردادهای آتی گاز TTF برای ماه آینده در بازار ICE طی اوت به ۶۲.۱۴ یورو به ازای هر مگاواتساعت رسید.
این رقم نسبت به ژوئیه ۱۵ درصد و در مقایسه با اوت سال گذشته حدود ۹۰ درصد افزایش داشت و بالاترین سطح از فوریه ۲۰۲۳ محسوب میشود. کاهش سطح ذخایر گاز اروپا و تحولات پیرامون تنگه هرمز از عوامل اصلی افزایش قیمت گاز عنوان شدهاند.
هزینه کربن نیز افزایش یافت
قیمت مجوزهای انتشار CO₂ نیز در اوت روندی صعودی داشت. میانگین قیمت قرارداد آتی مجوز انتشار کربن در بازار EEX برای قرارداد دسامبر ۲۰۲۶ به ۸۲.۳۷ یورو به ازای هر تن رسید که نسبت به ژوئیه ۱.۴ درصد و در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۱۲ درصد بیشتر بود.
افزایش همزمان قیمت گاز و کربن، هزینه تولید برق در نیروگاههای حرارتی را افزایش داده و در نهایت به رشد قیمت عمدهفروشی برق در بازارهای اروپایی منجر شده است.
گرما تولید نیروگاههای هستهای را محدود کرد
موجهای گرمایی تابستان امسال آسیبپذیری بخش برق هستهای اروپا را نیز آشکار کرد. افزایش دمای رودخانهها و کاهش سطح آب، فعالیت برخی نیروگاههای هستهای را با محدودیت مواجه کرد.
فرانسه و مجارستان از جمله کشورهایی بودند که بیشترین تأثیر را از این شرایط پذیرفتند. نیروگاه هستهای پاکش در مجارستان حتی برای مدتی با خطر توقف کامل فعالیت مواجه شد.
کاهش تولید برق هستهای فرانسه نیز تنها بازار داخلی این کشور را تحت تأثیر قرار نداد؛ چراکه فرانسه یکی از صادرکنندگان مهم برق به کشورهای همسایه است و افت تولید آن میتواند بر بازار برق سایر کشورهای اروپایی نیز اثر بگذارد.
افت آب دانوب، نیروگاه چرنودا را متوقف کرد
کاهش شدید سطح آب رودخانه دانوب در اواسط اوت، شرایط را برای صنعت برق رومانی نیز دشوار کرد. در پی افت بحرانی سطح آب، نیروگاه هستهای چرنودا در رومانی بهطور کامل از مدار خارج شد.
این نیروگاه نزدیک به یکپنجم برق مورد نیاز رومانی را تولید میکند. بر اساس اعلام وزارت انرژی رومانی، نیروگاه چرنودا زودتر از ۱۰ سپتامبر به مدار بازنخواهد گشت.
اروپا نگران هزینه انرژی و رقابتپذیری صنعت
افزایش هزینه انرژی در اروپا بار دیگر نگرانیها درباره رقابتپذیری صنایع این قاره را افزایش داده است. اورزولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا، در پایان اوت هزینه بالای انرژی را یکی از عوامل محدودکننده رقابتپذیری صنعت اروپا عنوان کرد.
به گفته فون در لاین، قیمت انرژی در اروپا دو تا سه برابر بیشتر از آمریکا و چین است. همچنین بیش از نیمی از انرژی مصرفی اروپا همچنان از سوختهای فسیلی وارداتی تأمین میشود؛ وابستگیای که از زمان آغاز بحران در خاورمیانه بیش از ۵۰ میلیارد یورو هزینه اضافی برای اروپاییها ایجاد کرده است.
اروپا به دنبال برق کمکربن بیشتر
در همین راستا، رئیس کمیسیون اروپا بر ضرورت افزایش تولید داخلی انرژی کمکربن تأکید کرده است. بر اساس اظهارات فون در لاین، بیش از ۷۰ درصد برق تولیدشده در اتحادیه اروپا از منابع کمکربن، از جمله انرژی هستهای، تأمین میشود.
با این حال، برق تنها حدود یکچهارم از مصرف نهایی انرژی در اتحادیه اروپا را تشکیل میدهد و از این رو، اتحادیه اروپا باید روند برقیسازی اقتصاد را سرعت ببخشد.
این رویکرد به معنای افزایش استفاده از برق در بخشهایی مانند حملونقل، صنعت و ساختمان و در عین حال توسعه منابع تولید برق کمکربن است.
قیمت برق اوکراین به ۱۱۹.۴ یورو رسید
همزمان با تحولات بازار برق اروپا، بازار برق اوکراین نیز در اوت شاهد افزایش قیمت بود. بر اساس گزارش اپراتور بازار، میانگین وزنی قیمت برق در بازار روزقبل (DAM) اوکراین طی اوت با رشد ۳۲.۹ درصدی نسبت به ژوئیه به ۶ هزار و ۱۸۷.۶۵ گریونا به ازای هر مگاواتساعت رسید.
با محاسبه میانگین نرخ تبدیل گریونا به یورو در اوت، این رقم معادل حدود ۱۱۹.۴ یورو به ازای هر مگاواتساعت است.
تقاضا در بازار روزقبل اوکراین نیز طی این ماه ۷.۱۷ درصد نسبت به ژوئیه افزایش یافت، در حالی که عرضه برق حدود ۴ درصد بیشتر شد.
واردات برق اوکراین کاهش سالانه داشت
بر اساس پایش اولیه ExPro Electricity، اوکراین در اوت ۲۰۲۶ حدود ۱۸۴ هزار مگاواتساعت برق وارد کرد که نسبت به ماه قبل ۵ درصد بیشتر بود.
با این حال، واردات برق این کشور در مقایسه با اوت سال ۲۰۲۵ حدود ۳۰ درصد کاهش داشت. مانند گذشته، مجارستان بیشترین سهم را در تأمین برق وارداتی اوکراین به خود اختصاص داد.
همزمان، صادرات برق اوکراین نیز در اوت نسبت به ماه قبل ۶۴.۴ درصد افزایش یافت و به ۳۸۲.۱ هزار مگاواتساعت رسید. با این حال، این رقم در مقیاس سالانه حدود ۱۵ درصد کمتر بود.
اوکراین مسیر توسعه انرژیهای تجدیدپذیر را هموار کرد
پارلمان اوکراین در ابتدای سپتامبر گام دیگری برای همسویی قوانین انرژیهای تجدیدپذیر این کشور با مقررات اروپا برداشت و لایحه دولت برای ترویج استفاده از انرژیهای تجدیدپذیر را بهطور کامل تصویب کرد.
این لایحه، از جمله، تسهیل و تسریع فرآیندهای صدور مجوز برای پروژههای انرژی تجدیدپذیر مطابق استانداردهای اروپایی، ایجاد مناطق ویژه برای توسعه انرژیهای تجدیدپذیر، توسعه تأسیسات ذخیرهسازی انرژی و زیرساختهای شبکه برق را دنبال میکند.
وزارت انرژی اوکراین اعلام کرده است این لایحه یکی از اقدامات پیشبینیشده در چارچوب برنامه Ukraine Facility محسوب میشود.
جنگ همچنان تهدید اصلی انرژی اوکراین است
با وجود تلاشهای اوکراین برای توسعه انرژیهای تجدیدپذیر و افزایش انعطافپذیری شبکه برق، وضعیت صنعت انرژی این کشور همچنان متشنج است.
حملات مستمر روسیه به زیرساختهای انرژی در مناطق مختلف اوکراین همچنان یکی از مهمترین تهدیدها برای تولید، انتقال و توزیع برق این کشور محسوب میشود؛ موضوعی که در کنار تلاش برای توسعه منابع تجدیدپذیر، بر ضرورت افزایش انعطافپذیری و تابآوری شبکه انرژی اوکراین تأکید دارد.
نظر شما