پایگاه تحلیلی‌خبری ایراسین؛تشدید تنش‌ها در خاورمیانه اکنون آثار مستقیم خود را بر زنجیره جهانی تأمین مواد اولیه پتروشیمی نشان داده و بحران کمبود پلاستیک، صنایع غذایی و بسته‌بندی در شرق آسیا را وارد مرحله‌ای تازه کرده است؛ بحرانی که از کمبود بطری شیر در مالزی تا تغییر بسته‌بندی محصولات غذایی در ژاپن امتداد یافته و احتمال موج جدید گرانی مواد غذایی را افزایش داده است.

در مالزی، کمبود رزین PET به عنوان ماده اولیه اصلی تولید بطری‌های پلاستیکی، به یکی از چالش‌های جدی صنایع غذایی تبدیل شده است. شرکت بزرگ لبنی «Farm Fresh» اعلام کرده مشکل اصلی این شرکت در شرایط فعلی، کمبود شیر نیست بلکه نبود بطری پلاستیکی برای عرضه محصولات است؛ این شرکت که بخش عمده تولیدات خود را در بطری‌های ۱ و ۲ لیتری عرضه می‌کند، ناچار شده برای جلوگیری از اختلال در بازار، بخشی از محصولات را به بسته‌بندی‌های جایگزین از جمله کارتن منتقل کند.

همزمان، قیمت رزین PET در بازار آسیا از زمان آغاز جنگ و تشدید ناامنی‌های منطقه‌ای تقریباً دو برابر شده است؛ موضوعی که فشار سنگینی بر تولیدکنندگان صنایع غذایی، نوشیدنی و بسته‌بندی وارد کرده است.

فدراسیون تولیدکنندگان مالزی (FMM) نیز در تازه‌ترین نظرسنجی خود اعلام کرده که وضعیت شرکت‌های فعال در صنعت پلاستیک نگران کننده ارزیابی می‌شود و بسیاری از واحدها با مشکل تأمین مواد اولیه روبه‌رو هستند.

ابعاد این بحران تنها به مالزی محدود نمانده است. در ژاپن نیز شرکت بزرگ تولید تنقلات «کالبی» (Calbee) اعلام کرده به دلیل کمبود جوهر چاپ مبتنی بر نفتا، بسته‌بندی ۱۴ محصول خود از جمله چیپس سیب‌زمینی را به صورت موقت از حالت رنگی به سیاه و سفید تغییر می‌دهد. این اقدام در شرایطی انجام می‌شود که ژاپن حدود ۴۰ درصد نفتای مورد نیاز خود را از خاورمیانه وارد می‌کند و هرگونه اختلال در عرضه این ماده، مستقیماً صنایع پتروشیمی و بسته‌بندی این کشور را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

رسانه‌های ژاپنی هشدار داده‌اند که افزایش هزینه مواد اولیه پتروشیمی و بسته‌بندی می‌تواند در تابستان امسال موج تازه‌ای از افزایش قیمت مواد غذایی را در این کشور رقم بزند. تحلیلگران معتقدند بحران فعلی نشان می‌دهد تنش‌های ژئوپلیتیکی خاورمیانه دیگر تنها بازار انرژی را متاثر نمی‌کند، بلکه به‌طور مستقیم زنجیره تأمین صنایع پایین‌دستی پتروشیمی و کالاهای مصرفی در آسیا را نیز با اختلال مواجه کرده است.

در چنین شرایطی، اهمیت پایداری زنجیره تأمین محصولات پتروشیمی و نقش تولیدکنندگان بزرگ منطقه‌ای در تأمین بازار آسیا بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته؛ موضوعی که می‌تواند جایگاه کشورهای دارای ظرفیت بالای تولید مواد پتروشیمی را در تجارت منطقه‌ای تقویت کند.