افتتاح رسمی و بهرهبرداری از خط اسیدشویی شرکت نورد فولاد زرین شهرکرد، نه یک رخداد تقویمی، بلکه یک فراز استراتژیک در بازتعریف نقش فولاد مبارکه در نقشه صنعتی ایران است. از آنجائیکه در جغرافیای صنعتی ایران، نام «فولاد مبارکه» فراتر از یک مجتمع تولیدی، به عنوان یک نهاد توسعه محور شناخته میشود، این پروژه را باید در چارچوب نظریه «اکوسیستمهای همکارانه» (Collaborative Ecosystems) تحلیل کرد، جایی که همافزایی میان یک پیشران صنعتی و واحدهای پیرامونی، منجر به خلق ارزش پایدار میگردد:
اول. پارادایم نوین مدیریتی فولاد مبارکه: از مرکزگرایی تا رهبری زنجیره
در تفکر جدید مدیریتی شرکت فولاد مبارکه، مفهوم توسعه از مرزهای فیزیکی کارخانه فراتر رفته است. فولاد مبارکه دیگر تنها یک تولیدکننده فولاد نیست، بلکه در نقش یک «توسعهگر استراتژیک» (Strategic Developer)، وظیفه تنظیمگری و توازنبخشی به کل زنجیره را بر عهده گرفته است.
مدیریت مدرن فولاد مبارکه با درک ضرورت «توسعه متوازن»، بر این باور است که قدرت یک زنجیره به اندازه ضعیفترین حلقه آن است. حمایت از راه اندازی خط اسیدشویی نورد فولاد زرین، دقیقاً در راستای تقویت همین حلقههای میانی و حساس است که ریسکهای عملیاتی صنایع پاییندستی را به شدت کاهش میدهد. این طرح در واقع «امنیت تولید» را برای واحدهای استراتژیکی همچون ورق خودرو تضمین کرده است. این یعنی تبدیل یک نگاه بخشی به یک نگاه ملی و فراملی. یا به عبارت بهتر توسعه به منظور افزایش تابآوری.
علاوه بر آن فولاد مبارکه با انتقال دانش فنی و حمایتهای لجستیکی، عملاً در حال پیادهسازی مدل «تولید یکپارچه» (Integrated Manufacturing) در مقیاس کشوری است، که منجر به کاهش نوسانات بازار و پایداری در عرضه میگردد.
دوم. بازخوانی تاریخی: صبوری در مسیر آرمان و ثمره آیندهنگری
توسعههای صنعتی، فرآیندهایی زمانبر هستند که اغلب با دیوارهای بلندی از تردید و مقاومت روبرو میشوند. فاز دوم پروژههای نورد فولاد زرین، امروز در حالی به بار نشسته است که ریشه در صبوری و پایداری سالیان دور دارد.
حقیقت آن است که مسیر امروز، محصول بذرهایی است که در گذشته توسط مدیران و کارشناسان وقت با مشقت فراوان کاشته شد. در دورانی که شاید ضرورتهای تکمیل زنجیره به اندازه امروز شفاف نبود، این متخصصان با نگاهی فراتر از افقهای کوتاهمدت، پای طرحهای توسعهای ایستادند.
اگرچه در مقاطعی، این طرحها هدف نقدهای تند و تردیدهای کارشناسی قرار گرفتند، اما افتتاح کنونی، پاسخی متین و عملی به تمامی آن ابهامات است. امروز مشخص شده است که آنچه روزی «هزینه» پنداشته میشد، در واقع یک «سرمایهگذاری استراتژیک» برای روزهای سخت صنعت بوده است. این ثمره، گواهی بر حقانیت آیندهنگری کسانی است که دشواری نقدها را به جان خریدند تا امروز چرخهای صنعت در استان چهارمحال و بختیاری با شتاب بیشتری بچرخد.
سوم. تحلیل اقتصاد صنعتی: مهندسی بهای تمامشده و بهرهوری سرمایه
از منظر مالی و عملیاتی، خط اسیدشویی ۵۰۰ هزار تنی نورد فولاد زرین، چندین دستاورد کلیدی برای اقتصاد منطقه و کشور به همراه دارد:
«بهینهسازی لجستیک ورودی» (Inbound Logistics Optimization): استقرار واحد اسیدشویی در مجاورت صنایع مصرفکننده مانند ورق خودرو، منجر به حذف هزینههای گزاف حملونقل بیناستانی و کاهش «سرمایه در گردش بلوکه شده» (Tied-up Working Capital) در مسیرهای ترانزیتی شده است. این به معنای توان رقابتی بالاتر در بازارهای صادراتی است.
«کوتاه کردن چرخه نقدینگی» (Cash-to-Cash Cycle): حمل، ترانزیت، ترخیص گمرکی و نصب و راهاندازی تجهیزات در بازه فشرده کمتر از یکسال، یک رکورد در مدیریت پروژه محسوب میشود، علاوه بر آن تولید بر اساس سفارش مشتری (Produced to customer order)، از فرسایش ارزش سرمایه جلوگیری کرده و نرخ بازگشت سرمایه (ROI) را به نفع سهامداران بهبود بخشیده است.
«ارتقای ارزش افزوده»: تبدیل ورق گرم به ورق اسیدشویی، اولین گام برای خروج از کالاهای نیمهخام و ورود به عرصه محصولات تخصصی است که حاشیه سود بالاتری را نصیب مجموعه زنجیره میکند.
چهار. اشتغال راهبردی و پایداری منطقهای
در تحلیلهای مدرن، اشتغال صرفاً یک عدد در ترازنامه نیست. ۶۰ نفر اشتغال مستقیم این طرح، در واقع «اشتغال هستهای» (Core Employment) محسوب میشود، که هزاران شغل غیرمستقیم را در صنایع خودرو و لوازم خانگی تثبیت میکند. علاوه بر آن پروژه نمونه موفقی از تعهد به آمایش سرزمین است، که با توزیع ثروت و دانش فنی در استان چهارمحال و بختیاری، به توسعه پایدار منطقهای کمک میکند.
جمعبندی و دورنما
خط اسیدشویی شرکت نورد فولاد زرین شهرکرد، فراتر از یک سوله و چند دستگاه، نمادی از «پیوستگی مدیریتی» و اقتدار استراتژیک فولاد مبارکه است. این پروژه نشان داد که وقتی تخصص گذشتگان با حمایتهای هوشمندانه و مدیریت مدرن امروز گره میخورد، نتیجه آن چیزی جز شکوفایی نیست. استان چهارمحال و بختیاری اکنون با تکیه بر این زیرساخت، به یکی از ستونهای پایداری زنجیره فولاد کشور تبدیل شده است، مسیری که با تداوم تفکر توسعهمحور، نویدبخش روزهای روشنتری برای صنعت فولاد کشور خواهد بود.
*مدیرعامل شرکت نورد فولاد زرین شهرکرد
نظر شما